ایرنا/ متن پیش رو در ایرنا منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست

یک شبکه آمریکایی در ادامه گزارش‌ رسانه‌های جهان درباره ناآگاهی هیات دونفره واشنگتن در مذاکرات هسته‌ای با ایران، نوشت که زوج مذاکره‌کننده از جانب رئیس جمهوری آمریکا، هیچ سررشته‌ای از ماموریتی که برای آن اعزام شده بودند، نداشتند. 

 «آیا استیو ویتکاف و جرد کوشنر واقعا به اندازه کافی از انرژی هسته‌ای سررشته دارند که توانمندی‌های ایران را برای دونالد ترامپ تشریح کنند؟ چه برسد به اینکه بخواهند بر سر توافق عدم اشاعه با تهران مذاکره کنند.»

شبکه «MS NOW» در گزارشی با اشاره به اینکه چندین کارشناس هسته‌ای ارزیابی ارائه‌شده از سوی ویتکاف و کوشنر از راکتور تحقیقاتی ایران را «غیر منطقی» خوانده‌اند، نوشت که آنها(کارشناسان) درباره درک فنی زوج «مذاکره‌کننده» ترامپ از غنی‌سازی اورانیوم ابهاماتی را مطرح کرده‌اند.

برای آن دسته افرادی که اطلاعاتی در این حوزه ندارند، در اینجا یک جلسه فشرده درباره انرژی هسته‌ای آورده شده است: بیشتر راکتورهای هسته‌ای که برق تولید می‌کنند تنها به اورانیومی نیاز دارند که بین سه تا پنج درصد غنی‌سازی شده باشد. طبق اعلام مرکز کنترل تسلیحات و عدم اشاعه، اورانیوم با غنای بالا به اورانیومی گفته می‌شود که بیش از ۲۰ درصد و اورانیوم در سطح تسلیحاتی بیش از ۹۰ درصد غنی‌سازی شده باشد.

راکتور تحقیقاتی تهران تاسیساتی ۶۰ ساله است که برای استفاده از اورانیوم با غنای کمتر از ۲۰ درصد طراحی شده است و برای اهدافی خارج از حوزه پژوهش و تولید دارو استفاده نمی‌شود. دولت ترامپ بدون ارائه هیچ مدرکی ادعا کرده است که از این تأسیسات به‌طور مخفیانه برای ذخیره اورانیومی که می‌تواند به سطح تسلیحاتی برسد، استفاده می‌شود. با این حال، این ادعا از جانب کارشناسان هسته‌ای خریداری ندارد.

کلاوس مونتونن، فیزیکدان هسته‌ای بازنشسته و عضو هیات ‌مدیره شبکه بین‌المللی مهندسان و دانشمندان برای مسئولیت جهانی، به MS NOW گفت: از یک راکتور فعال نمی‌توان به‌عنوان محل ذخیره‌سازی استفاده کرد. من تا به حال نشنیده‌ام که چنین چیزی اتفاق افتاده باشد.

اِلِنا سوکوا، مدیر اجرایی مرکز خلع سلاح و منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای وین، به MS NOW گفته که «ارزیابی گیج‌ و گمراه‌کننده دولت(ترامپ) از این راکتور مملو از "اشتباهات فنی" بوده است.»

سوکوا گفت: این(ارزیابی) عناصر مختلف برنامه هسته‌ای و توانایی بالقوه آنها برای اشاعه تسلیحات را در هم می‌آمیزد. راکتورهای تحقیقاتی اساسا توانایی غنی‌سازی اورانیوم را ندارند، چه برای اهداف غیرنظامی و چه نظامی.»

به گفته یک دیپلمات ارشد خاورمیانه مطلع از مذاکرات، «ویتکاف و کوشنر در جریان مذاکرات ژنو تصمیم گرفتند تا کارشناسان فنی هسته‌ای در جلسه همراه‌شان نباشند. ایالات متحده در ادامه، از شرکت در گفت‌وگوهای فنی که برای دوشنبه در وین برنامه‌ریزی شده بود نیز صرف‌نظر کرد.»

ویتکاف هفته گذشته در دفاع از صلاحیت خود دراین‌باره گفت: نمی‌گویم که متخصص مسائل هسته‌ای هستم، اما چیزهای زیادی یاد گرفته‌ام، درباره آن مطالعه کرده‌ام و مطالب زیادی خوانده‌ام، صلاحیت این را دارم که پشت میز مذاکره بنشینم و درباره آن بحث کنم؛ جرد(کوشنر) هم همین‌طور.

قبل از شروع کارزار نظامی ترامپ در خاورمیانه، ویتکاف مدعی شده بود که ایران ۴۶۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد ذخیره کرده است؛ میزانی که به طور بالقوه قادر است تا ظرف چند هفته برای ساخت احتمالی ۱۱ بمب کافی باشد. روزنامه وال‌استریت ژورنال پیش‌تر در گزارشی مدعی شده بود که ایران به اندازه ساخت ۱۲ بمب اورانیوم در اختیار دارد.

به گفته همان دیپلمات خاورمیانه، با این حال، در جریان مذاکرات ایرانی‌ها پیشنهاد داده بودند که آن اورانیوم را تحویل دهند. ایرانی‌ها به ویتکاف و کوشنر گفته بودند که تنها پس از خروج ترامپ از توافق هسته‌ای با ایران(برجام) در سال ۲۰۱۸ شروع به افزایش سطح غنی‌سازی اورانیوم کرده‌اند.

افزون بر این، یک مقام ارشد دولت ترامپ نیز ادعا کرده بود که ایرانیان «درباره تحویل آن مواد با ما صحبت کرده بودند» اما زمانی که ایالات متحده همراه با اسرائیل حمله مشترکی را آغاز کردند، مذاکرات به پایان رسید.