رسم و باوری کهن وجود دارد که همه‌ی اعضای خانواده در موقع تحویل سال نو، در خانه‌ی خود در کنار سفره‌ی هفت‌سین گرد هم جمع می‌شوند.

این سفره در بیشتر خانه‌ها تا روز سیزده فروردین گسترده است. در سفره‌ی سفید رنگ هفت‌سین که نماد گستردگی جهان، پاکی و سفید بختی است و معمولا آن را روی فرش پهن می‌کنند، هفت سینی گذاشته و در هر یک اقلامی قرار می‌دهند که با حرف (سین) شروع شده و هر یک نماد مفهومی است که ریشه در فرهنگ ایرانیان دارد.

عدد ۷ عدد نامیرایی، جاودانگی و کمال است و برای ایرانیان جایگاه ویژه‌ای دارد. به این دلیل ایرانیان از قدیم سفره هفت سین می‌گذاشتند.

اجزای سفره‌ی هفت‌سین

قرآن مجید: نشانه استواری ایمان، زینت‌بخش سفره نوروزی مسلمین است که پس از تحویل سال همه آن را بوسیده و چند آیه‌ای برای تبرک می‌خوانند.
آینه: نماد جهان بی‌پایان و بارگاه خداوندی است.
شمع: به تعداد اعضای خانواده برای آرزوی شادی و روشنایی زندگی آنهاست. شعله افروخته نماد روشنایی جاودانه است.
جامی پر از آب با چند قطره گلاب: نشانه تازگی و نماد باروری و وجود زندگی. چند برگ نارنج به نشانه آرزوی سرسبزی روی آب شناور است. وجود نارنج شناور در آب، نماد شناوری زمین در کیان است.
کوزه‌ای پر از آب: نشانه درخواست باران و فراوانی آب است.
ماهی قرمز: ماهی قرمز در تنگ بلورین، نماد روزی حلال.

تخم مرغ رنگ شده: نشانه رنگارنگی نژاد‌های مختلف بشری و تاکید بر این که بنی‌آدم اعضای یکدیگرند.
نان: بنیاد تغذیه است و در سفره نشانه برکت و روزی است.
گندم: نماد روزی، فراوانی و برکت؛ و هفت چیز که نامشان یا سین شروع می‌شود که عبارتند از: سبزه؛ سنجد؛ سیر؛ سرکه؛ سمنو؛ سیب؛ سکه. این هفت تا سین خود نماد و نشانه هستند و فلسفه خاصی دارند.

زمان جمع کردن سفره هفت سین

هفت‌سین بخش جدا نشدنی نوروز است و برای ما نوروز بدون آن رنگ و بویی ندارد. تب و تاب تدارک وسایل سفره هفت سین، سبزه سبز کردن، انداختن ماهی قرمز به تنگ و در صف خرید سمنو انتظار کشیدن جزو خاطرات شیرین ما ایرانی‌هاست که سالی یک‌بار فرصت تجدید آن را پیدا می‌کنیم.

اکثر فروشگاه‌ها و اماکن عمومی چند روز قبل از فرا رسیدن سال نو سفره هفت سین را می‌چینند و به پیشواز سال جدید می‌روند، ولی بیشتر خانواده در منزل سفره هفت سین را چند ساعت قبل از سال تحویل پهن می‌کنند.

سفره هفت سین اغلب تا بعد از سیزده بدر که سبزه را به آب می‌سپارند در خانه‌های ایرانی گسترده است. البته هستند کسانی که به دلیل مسافرت قبل از سفر سفره هفت سین را جمع می‌کنند.

اما چیزی که عرف است تا قبل از سیزده بدر سفره هفت سین جمع نمی‌شود و در تمام دید و بازدید‌های ایام نوروز حال و هوای زیبایی به عید می‌دهد.