خراسان/ رئیس مرکز سلامت محیط ‌و ‌کار وزارت ‌بهداشت از افزایش 190 درصدی مصرف سیگار در زنان و 133 درصدی در دختران نوجوان خبر داده است
پربازدید شدن آمارهایی وحشتناک از مصرف سیگار در ایران، بازتاب زیادی در شبکه‌های اجتماعی داشت. رئیس مرکز سلامت محیط و کار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با اشاره به آخرین گزارش‌های سازمان جهانی بهداشت که براساس آن یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون نفر از مردم جهان مصرف‌کننده دخانیات هستند،گفته است: «بر اساس نتایج مطالعه ملی عوامل خطر بیماری‌های غیر واگیر، مصرف سیگار توسط زنان ۱۹۰ درصد زیاد شده است و شاهد رشد ۱۳۳ درصدی دختران نوجوان سیگاری هستیم»(منبع: همشهری‌آنلاین). اما چرا سرعت رشد سیگاری شدن خانم‌ها این‌قدر بالاست؟

 دلایل متنوع روآوردن زنان به سیگار
دختران به مثابه آسیب‌پذیرترین گروه اجتماعی به دلایل متفاوت و متنوعی به مصرف سیگار روی آورده‌اند. افزایش چندبرابری میل به مصرف سیگار در دختران نسبت به پسران، از جابه‌جایی شیوع مصرف سیگار یا به اصطلاح تغییر روند مصرف از یک جنس به دو جنس حکایت دارد. این رخداد اعلام خطری جدی برای بنیان خانواده و نسل آینده است. دختران در جایگاه کنشگران سازنده جامعه، عامل پرورش و اجتماعی کردن نسل آینده و استحکام بخش بنیادی‌ترین نهاد اجتماعی‌اند که رفتارهای اشتباه  آنان بر تخریب منابع اجتماعی و بروز کجروی‌های وابسته به آن می‌انجامد. با در نظر گرفتن عوامل به‌دست آمده در یافته‌های پژوهش‌های مختلف، باید گفت برخی از رفتارهای ناهنجار ،از طریق تاثیرگذاشتن بر منابع اجتماعی به عواملی از قبیل ارضای حس کنجکاوی و خطرپذیری دختران دامن زده‌اند که به افزایش لذت‌های ناشی از انجام این رفتارها در مقابل هزینه‌های آن انجامیده است. از این رو لذت هیجانی که دختران از مصرف سیگار به دست می آورند، سازوکاری برای ابراز وجود و تشخص‌طلبی است.

 پاسخ اشتباه به استقلال‌طلبی دختران نوجوان
از جمله ویژگی‌های دوران نوجوانی و جوانی میل به استقلال‌طلبی است. به نظر می‌رسد در جامعه کنونی ما این تمایل در زنان افزایش چشمگیری داشته است و برخی دختران نوجوان سعی می‌کنند که با زیر پا گذاشتن برخی از هنجارها با سیگار کشیدن، نیاز به مستقل بودن را به شکل نامناسبی ارضا کنند. پژوهش‌های مختلف نشان می‌دهد که دختران نوجوانی که در دوران کودکی نیاز به استقلال‌طلبی و تاییدطلبی آن‌ها در خانواده به درستی ارضا نشده است، در برابر انواع هنجارشکنی از جمله مصرف سیگار به مراتب مقاومت کمتری دارند. بنابراین با انجام برخی از رفتارهای هنجارشکنانه سعی در دیده شدن دارند.

نویسنده : مصطفی نجمی| ‌ پژوهشگر حوزه اعتیاد