دوشنبه 28 بهمن 1404 - 17:45
سرمقاله خراسان/ خطر نئولیبرالیسم در برنامه هفتم!
خراسان/ « خطر نئولیبرالیسم در برنامه هفتم! » عنوان یادداشت روز در روزنامه خراسان به قلم مصطفی غنی زاده است که میتوانید آن را در ادامه بخوانید:
نئولیبرالیسم عموما به معنای بازاری کردن همه امور اجتماعی و خصوصیسازی تمام موارد دولتی و خدمات عمومی است. متاسفانه اخباری به دست ما رسیده که برخی عناصر که در دهه هفتاد هم در کشور مسئولیت داشتند در کمیسیونهای مرتبط با برنامه هفتم در مجلس سخن از خصوصیسازی همه چیز گفته و بر آن پافشاری کردهاند. این آقایان قصد دارند نسخه مرده نئولیبرالیسم که کشور را در سه دهه گذشته تضعیف کرده، این بار در برنامه هفتم بگنجانند، اما نئولیبرالیسم چیست و چه میگوید؟
این مفهوم که ساخته و پرداخته مکتب اتریش از میزس تا هایک است یک بار در دهه ۱۹۸۰ در آمریکا و انگلیس تجربه شده که شاخصترین افراد آن، تاچر و ریگان هستند. این مکتب اقتصادی میگوید دولت نباید به هیچ وجه در امور اقتصادی دخالت کند و باید دست بازار را آن قدر باز بگذارد که هرکاری خواست انجام دهد. این سیاست گذاری میگوید که دولت نباید در بیمه، درمان، آموزش، تنظیمگری بازار، کمک یارانهای به فقرا و... دخالت کند. ترجمه عملیاتی این موضوع به معنای خصوصی شدن همه بیمارستانها، مدارس و هر خدمت عمومی دیگر حتی در حد لوله کشی روستاهاست.
این تجربه در دهه هفتاد برای ایران هم صورت گرفت. جمله معروف «توسعه باید اتفاق بیفتد حتی اگر برخی زیر چرخ آن له شوند» بیانگر همان دوران است که با حذف امر عدالت معتقد بودند، بدون مردم میتوان به توسعه دست یافت. اما امروز و پس از سه دهه، این مکتب با چنین میزانی از خشونت ساختاری در تمام دنیا مرده است. مشخص شده که اگر همه چیز به سمت خصوصی شدن و بازاری شدن پیش برود، جامعه فقیرتر می شود و نزاع اجتماعی افزایش مییابد. نتیجهای که امروز در ایران شاهد آن هستیم. علاقهمندان به این نگاه میگویند که مدیریت دولتی ناکارآمد و فسادزاست، لذا همه چیز باید خصوصی شود تا کارآمد و توسعهزا شود. حال این که تجربه نشان داده که خصوصیسازی تقریبا در هیچ کشوری به چنین نتایجی منجر نخواهد شد. بخش بزرگی از خدمات دولتی مانند مدارس و بیمارستان ها، ذاتا امکان خصوصی و پولی شدن را ندارند. یعنی اگر تمام یا اکثر مدارس را پولی کنیم، امکان تحرک اقتصادی فقرا و شکوفا کردن استعدادشان را از بین بردیم و آن ها باید در فقر خود غرق بمانند یا اگر تمام یا اکثر بیمارستان ها را خصوصی و پولی کنیم به قشر ضعیف و متوسط رو به ضعیف گفتهایم، اگر بیمار شدی یعنی فقیر شدی و اگر فقیر بودی و بیمار شدی باید بمیری.
تجربه جهانی در بسیاری از کشورها مانند آرژانتین (۱۹۸۱ و ۱۹۸۵)، اروگوئه (۱۹۸۲)، شیلی (۱۹۸۴)، مکزیک (۱۹۹۴) و جمهوری چک (۱۹۹۷) نشان داده که خصوصیسازی حداکثری در بهترین حالت به فقیرتر شدن پنج دهک اول یعنی نیمی از جامعه منجر خواهد شد و بحرانهای مالی شدید ایجاد خواهد کرد. سوال این است که اگر نیمی از جامعه فقیر شود چطور آن جامعه توسعه خواهد یافت؟
راه جایگزین، دولتیسازی حداکثری این خدمات اجتماعی یا صنایع نیست، بلکه دولت باید در میانه بایستد؛ در برخی موارد خودش متصدی باشد (برای مثال در بیمارستان ها) و در برخی موارد مدیریت عمومی و مردمی را تقویت کند (مثلا در مدارس). در بسیاری از امور هم با تنظیمگری و دخالت مدبرانه، بازار را مدیریت کند. این مدل هم به بازار اجازه میدهد تا در یک حد و محدوده معین فعالیت کند (نه این که تصمیمگیرنده همه چیز باشد آن طور که نئولیبرالیسم میگوید) و هم به دولت اجازه میدهد تا با برخی متصدیگریها و قاعدهگذاریها تنظیمگری کند. مهم این است که مدل خصوصی کردن همه چیز رخ ندهد.
حال این دولت و مجلس انقلابی است که باید در این زمینه تصمیم بگیرد. این که آیا قرار است همچون دهه هفتاد که همه ما به آن و مسئولان ارشد آن دوران انتقاد داریم، مدلی سیاه کننده اجرا شود یا این که مدلی بومی و براساس تجارب داخلی و خارجی به کار انداخته شود.
پربیننده ترین
-
عکس مسی درآمد؛ آخرین توپ طلا با آرایشگر ویژه!
-
10 جایزه 5 میلیون تومانی برای کاربران آخرین خبر (مهلت شرکت در مسابقه تا 9 آذر تمدید شد.)
-
10 جایزه 5 میلیون تومانی برای کاربران آخرین خبر (مهلت شرکت در مسابقه تا 9 آذر تمدید شد.)
-
چراغ قوه همه کاره ( پاور بانک، شیشه شکن و ... )
-
هشدار آبفای کشور به مردم؛ هیچ ماموری فعلا برای قرائت کنتور آب مراجعه نمیکند
-
آخرین وضعیت راهها در چهارمین روز از سال جدید؛ محور چالوس از شنبه دوباره بسته میشود
-
جارو شارژی !! دیگه نگران نظافت ماشین نباشید
-
زنده؛ بیرانوند در یک قدمی استقلال
-
"دنا پلاس اتومات" بخریم یا "تارا اتومات؟"/ مقایسه اختصاصی "آخرینخودرو" از دو خودروی پرطرفدار
-
فشار آبرو چند برابر کن ....
-
فرمانده کل قوا: ملت ایران در مقابل جنگ تحمیلی محکم میایستد همانگونه که در مقابل صلح تحمیلی نیز محکم خواهد ایستاد
-
چالش/ بازیکن داخل تصویر رو حدس بزن (16)
-
5 نشانه ضعیف شدن ریه ها و بهترین روش تقویت آن چیست؟
-
لندکروزر یا ۲۰۶؟ / مقایسه جالب "آخرینخودرو" به بهانه سخنان جنجالی میرسلیم
-
پایان زودهنگام گنبد آهنین؟ اسرائیل مجبور به جیرهبندی موشکها شد
-
سپ، برترین شرکت در خاورمیانه شد
-
گردونه را بچرخانید، بیتکوین دریافت کنید
-
واکنش عراقچی به تجاوز امروز آمریکا به تأسیسات هستهای فردو، نطنز و اصفهان
آخرین اخبار
-
دشت نیم میلیون یورویی آقای گل ایران
-
ماجراجویی وینگر 15 میلیون یورویی سابق در استقلال
-
معمای مرگ مرموز ۲ دختر نوجوان در خانه پدربزرگ
-
مسجد نصیرالملک شیراز
-
چالش BYD SUV تازه برای تسلا؛ با سکوی پرواز پهپاد روی سقف
-
تونل توحید امشب مسدود است
-
پزشکیان، فرزانه صادق را به عنوان وزیر اقتصاد به پاشینیان معرفی کرد!
-
لاوروف: ترامپ و تیمش صادقانه بهدنبال صلح پایدار در اوکراین هستند
-
علت عجیب کند شدن سرعت اینترنت یک شهروند آمریکایی!
-
کاهش 17 درصدی سرقت در کشور
-
نمایش مضحک گروهک رجوی در دعوت به شورش؛ از لرزش تا فراموشی شعارها!
-
حملات جنگنده های اسرائیلی به شمال غزه
-
عکس/ تصاویری از دادگاه رسیدگی به پرونده کثیرالشاکی کینگمانی
-
خودروسازان برقی چین در خارج کشور سنگ تمام گذاشتند
-
عکس/ مذاکرات خصوصی و دوجانبه پزشکیان و نخستوزیر ارمنستان
سایر اخبار مرتبط
نظرات
ثبت نظر
مهمترین اخبار
مخالفت دوباره فراکسیون تسهیل تجارت مجلس با افزایش تعرفه اینترنت
سهشنبه 29 مرداد 1404 - 13:30:18
سبزپوشی بورس دوام نیافت
سهشنبه 29 مرداد 1404 - 13:28:32
آغاز ساخت مسکن استیجاری از ماه آینده
سهشنبه 29 مرداد 1404 - 13:18:50
مصرف برق از ۷۴ هزار مگاوات عبور کرد
سهشنبه 29 مرداد 1404 - 13:16:00
مدیر عامل شرکت ملی گاز: پول گاز برخی از خانوارها به اندازه یک بسته چیپس است!
سهشنبه 29 مرداد 1404 - 11:53:13