دنیای اقتصاد/متن پیش رو در دنیای اقتصاد منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست

درحالی‌که روند آواربرداری در افغانستان بسیار آهسته پیش می‌رود، آمارها درخصوص تلفات زلزله این کشور بسیار ضد و نقیض اعلام می‌شود و هنوز تعداد دقیقی از قربانیان این بلای طبیعی در دسترس نیست. رویترز در گزارش خود به نقل از مقامات طالبان می‌گوید که شمار جان‌باختگان زلزله شدید روز شنبه در هرات (شمال‌غرب افغانستان) به ۲۴۴۵تن رسیده و این آمار همچنان رو به افزایش است. این در حالی است که که شبکه بی‌بی‌سی اواخر روز یکشنبه گزارش کرد: مقامات طالبان روز یکشنبه آمار ۲۰۰۰فوتی را اصلاح و اعلام کردند که مجموع کشته‌ها و زخمی‌ها بیش از ۲۰۰۰نفر شده است. الجزیره اما تعداد فوتی‌ها را بیش از ۲۰۰۰نفر اعلام کرد. علت اینکه آمار متفاوت است، به این دلیل بوده که طالبان هنوز از نبود ساختار سیستماتیک رنج می‌برد و آمارها متفاوت اعلام می‌شود. به گفته کارشناسان در روزهای آتی ممکن است این آمار افزایش یابد؛ چراکه هنوز به‌دلیل نبود امکانات، آواربرداری به سختی صورت می‌گیرد.
 
 از سوی دیگر دفتر هماهنگ‌کننده کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) نیز روز گذشته اعلام کرد که آمار تلفات این زمین‌لرزه به ۱۰۲۳کشته و ۱۶۶۳زخمی رسیده است. با این حال تاکنون آمار دقیقی از شمار کشته‌شدگان اعلام نشده و مردم محلی در بیش از ۱۰روستا در تلاش برای خارج کردن افراد از زیر آوار خانه‌هایی هستند که به‌طور کامل فروریخته‌اند.

 کابینه طالبان همچنین در یک جلسه اضطراری کمیسیون ویژه‌ای برای هماهنگی کمک‌رسانی ادارات دولتی ایجاد کرده و بودجه ۱۰۰میلیون افغانی اختصاص داده است. اوچا نیز اعلام کرد که بسته اضطراری پنج‌میلیون دلاری از صندوق بشردوستانه افغانستان برای کمک به آسیب‌دیدگان زمین‌لرزه هرات تایید شد و قرار است که این بسته کمکی در اختیار آسیب‌دیدگان قرار گیرد. در عین حال کارزار جمع‌آوری کمک برای آسیب‌دیدگان زمین‌لرزه از سوی برخی شهروندان افغان در داخل و خارج از این کشور جریان دارد. سهیل شاهین، سخنگوی طالبان مستقر در قطر به الجزیره گفت که بسیاری از مردم ناپدید شده‌اند و عملیات نجات برای افرادی که در پی زمین‌لرزه ۶.۳ریشتری در ولایت هرات در زیر آوار مانده بودند، جریان دارد. شاهین گفت که نیاز فوری به چادر، اقلام پزشکی و غذایی در مناطق آسیب‌دیده از فاجعه وجود دارد؛ زیرا او از تجار محلی و سازمان‌های غیردولتی درخواست کرد تا برای کمک به افراد نیازمند حاضر شوند.

همچنین نمایندگی‌های شماری از کشورها و سازمان‌های بین‌المللی مقیم کابل نیز پیام‌های تسلیت منتشر کرده‌اند. امدادرسانی‌ها به‌دلیل حجم زیاد آوار و تعداد قابل توجه مصدومان به کندی انجام می‌شود و یک پرستار در بیمارستان مرکزی هرات از کمبود جا برای مصدومان در این بیمارستان و همچنین کمبود دارو برای بیماران می‌گوید. او می‌گوید: «بیمارستان مرکزی هرات توان پذیرش مصدومان بیشتری را ندارد.» به نوشته روزنامه ایندیپندنت، ساکنان هرات در سراسیمگی به سر می‌برند و بیشتر آنها خانه‌ها را ترک کردند و در فضای آزاد شب و روز را می‌گذرانند.

 گزارش‌ها نشان می‌دهد در دومین روز هم بخش‌هایی از هرات لرزش‌های خفیفی را تجربه کرد و این به نگرانی بیشتر شهروندان انجامیده است. بنابر اعلام سازمان زمین‌شناسی ایالات متحده، زمین‌لرزه‌های متعددی روز شنبه در ۳۵کیلومتری شمال غربی شهر هرات رخ داد که قدرت یکی از آنها ۶.۳ریشتر بوده است.همچنین ترس از پس‌لرزه‌ها عملیات آواربرداری را کندتر کرده، اما کج‌دار و مریز در حال پیش بردن است. یکی از ویدئوهایی که به‌صورت آنلاین به اشتراک گذاشته شده است، نشان می‌دهد افرادی که یک نوزاد دختر را پس از مدفون شدن تا گردن در میان آوار از ساختمان فروریخته آزاد می‌کنند. درحالی‌که امدادگران کودک را از زمین خارج می‌کنند، دستی در گهواره دیده می‌شود. امدادگران گفتند که این مادر نوزاد است. معلوم نیست مادر زنده مانده است یا نه؟ عبدالوحید رایان، سخنگوی وزارت اطلاعات و فرهنگ می‌گوید: «علاوه بر ۲۰۶۰ کشته، ۱۲۴۰نفر زخمی شده‌اند و ۱۳۲۰خانه کاملا ویران شده است.» وی خواستار کمک فوری شد و گفت که حدود شش روستا ویران شده و صدها غیرنظامی زیر آوار مدفون شده‌اند.

روی خط زلزله
افغانستان یکی از کشورهای زلزله‌خیز است. درحالی‌که شدت این زلزله بنابر اعلام سازمان زمین شناسی ایالات متحده در سه ولایت هرات، فراه و بادغیس، ۶.۳ریشتر گزارش شده، اما برخی منابع از جمله «مرکز تحقیقات علوم زمین آلمان» بزرگی آن را ۵.۶ اعلام کرده‌اند. در ماه ژوئن سال گذشته میلادی (۲۰۲۲) نیز در پی وقوع یک زمین‌لرزه ۵.۹ریشتری که تا پیش از زمین‌لرزه‌ روز شنبه، لقب مرگبارترین زمین‌لرزه در نزدیک به ربع قرن گذشته در افغانستان را یدک می‌کشید، بیش از ۱۰۰۰نفر کشته و ده‌ها هزار نفر بی‌خانمان شدند. افغانستان مکررا تحت تاثیر زمین‌لرزه‌های گوناگون قرار می‌گیرد؛ به ویژه در رشته کوه هندوکش که در نزدیکی محل اتصال صفحات تکتونیک اوراسیا و هند قرار دارد.