خراسان/ دخترم کلاس چهارم دبستان است. تا سال پیش، درس‌هایش متوسط به بالا و خوب بود. اما امسال، یکهو به درس خواندن بی‌علاقه شد و الان هم متوجه شدم که نسبت به سال‌های قبل، افت تحصیلی پیدا کرده و شوکه شدم. لطفا راهنمایی ام کنید.
پاسخ مشاور
مخاطب گرامی، این‌که افت تحصیلی فرزندتان را جدی گرفته‌اید و پیگیر هستید، جای تقدیر دارد. افت تحصیلی در دانش‌آموز، یک علامت و نشانه است که وی تحت تاثیر یک محرک زاید یا فضای ناامن یا دوستان خاص قرار گرفته است یا این‌که به مدرسه و معلم و تحصیل نگاه مثبت ندارد.  بنابراین ضرورت دارد که اولین نشانه‌های بی‌رغبتی و بی‌میلی کودک به درس را جدی بگیرید.
تهدید، فشار و مقایسه جواب نخواهد داد| معمولا روش مرسوم برخورد با افت‌تحصیلی دانش آموزان، این است که والدین با تهدید، فشار، سرزنش و مقایسه‌کردن، قصد حل مشکل را دارند که این روش در خیلی مواقع جواب نمی‌دهد .  افت تحصیلی در هر مقطعی به خصوص ابتدایی، می‌تواند به عوامل متعددی مربوط باشد. مواجهه منطقی با افت درسی با نگاه سیستمی توصیه می‌شود که در این نگاه، ما کودک را مقصر اصلی نمی‌دانیم بلکه به محیط زندگی، تحصیلی، گروه همسالان و نوع تعامل معلم با کودک توجه بیشتری داریم.
فرافکنی نکنید| اولین اصل مهم و نیاز اساسی کودک برای داشتن تمرکز و رقابت سالم درسی، برخورداری از کانون امن خانوادگی و تحصیلی است. اگر دانش آموز در خانه و مدرسه احساس امنیت کافی نداشته باشد، در این صورت دچار بیش برانگیختگی می شود و در نهایت رفتارهای اجتنابی بروز می دهد که مدرسه گریزی و درس گریزی پیامد احساس ناامنی است. در فضای امن است که دانش‌آموز احساس امنیت و امید دارد و افکار مزاحم اذیتش نمی‌کند و می‌تواند تمرکز کافی برای گوش دادن در کلاس و انجام امور درسی داشته باشد. گاهی والدین به جای ارزیابی خود و سهم‌شان در افت تحصیلی فرزند، راحت فرافکنی و مدرسه و معلم را متهم اصلی معرفی می‌کنند که این نگاه غیر منطقی مشکلی را حل نمی‌کند.
شرایط دوره نوجوانی را درک کنید| فرزند عزیز شما کلاس چهارم و در آستانه ورود به نوجوانی است و این مرحله آغاز برخی بی‌تعادلی‌‌هاست چون بحران بلوغ در راه است که باعث تغییرات جسمی، روحی و رفتاری می شود و باید آگاهی کافی برای درک و در کنار نوجوان بودن را داشته باشید.  در سایه رابطه مطلوب  با فرزندتان و کمک خودش، افت تحصیلی وی را بدون تهدید یا سرزنشگری بررسی کنید.
نویسنده : دکتر عبدالحسین ترابیان | ‌ روان‌شناس