صبح نو/ متن پیش رو در صبح نو منتشر شده و انتشارش در آخرین خبر به معنای تایید آن نیست

ملیحه رفیع‌طلب| شهریه مدارس غیردولتی همواره جای نقد داشته و هزینه‌های بالای مدارس غیردولتی به گزینش برای خانواده‌ها تبدیل شده است. هر سال هم با نزدیک شدن به امتحانات که زمان ثبت‌نام دانش‌آموزان است، خبرهایی مبنی بر افزایش شهریه منتشر می‌شود. مثل همین چند روز پیش که خبری مبنی بر أخذ دلار برای شهریه در برخی مدارس غیرانتفاعی رسانه‌ای و البته روز گذشته در گفت‌وگو با معاون مدارس غیرانتفاعی این خبر تکذیب شد. موضوع از آن جهت مهم است که زمزمه‌های باز شدن پای دلار به عرصه آموزش را قوت می‌بخشد. نظام آموزش کشور یک بار به دلیل بی‌مبالاتی یا نگاه کالایی به مقوله آموزش، خسارت سنگین دیده و آنچه قانون اساسی درباره آموزش تأکید دارد، نادیده انگاشته شده است حال باز شدن ارز خارجی به نظام آموزشی کشور می‌تواند هشدار جدی تلقی شده و به معنی واقعی کلمه، تتمه عدالت آموزشی را به محاق ببرد. توسعه نامتوازن نظام آموزشی یکی از علل تعمیق بی‌عدالتی آموزشی است به طوری که در فلان منطقه پایتخت، دانش‌آموزان از تمامی امکانات با رفاه کامل برخوردار هستند و از دیگر سو دانش‌آموزان باهوش فلان منطقه فلان روستا و شهر از بدیهیأت آموزشی حتی همچون معلم بی‌بهره هستند. از طرفی بی‌کیفیتی در مدارس دولتی نیز، والدین را مجبور به استفاده از مدارس غیرانتفاعی می‌کند. البته برخلاف عنوان بی‌مسمای «غیرانتفاعی»، این مدارس دقیقاً انتفاعی هستند ولی انتفاع برای یک طبقه خاص که با آموزش، سوداگری می‌کنند.

....

سعید صالح| در خبرها آمده بود برخی مدارس غیردولتی به صورت دلاری شهریه دریافت می‌کنند. موضوع میزان شهریه مدارس غیردولتی هرساله در فصل ثبت‌نام مطرح می‌شود با این عنوان که برخی مدارس در ازای ارائه خدمات آموزشی و فوق‌برنامه، شهریه‌هایی با رقم‌های بالا دریافت می‌کنند.
امسال هم شایعه دریافت دلاری شهریه مزید بر سایر موارد مطرح شده و فارغ از صحت یا عدم آن، چند نکته قابل توجه را در بطن خود دارد؛ 

1: اینکه رشد روزافزون ثبت‌نام اولیا در مدارس غیردولتی که به صورت داوطلبانه صورت می‌گیرد و خانواده تصمیم به قبول هزینه برای دانش‌آموز خود در مدرسه غیردولتی دارد، نشان‌دهنده این است که مدارس دولتی نتوانسته‌اند رضایت و اطمینان خاطر اولیا را برای تحصیل فرزندانشان ایجاد کنند. سال‌هاست آموزش و پرورش با کمبود فضای آموزشی، مدارس فرسوده، کلاس‌های با تراکم بالای 30 و40 چهل دانش‌آموز و کمبود معلم دست به گریبان است. همچنین کم‌توجهی به شاخص‌های اختصاصی و حرفه‌ای متقاضیان. 
اشتغال به معلمی و خارج از آزمون ماده ۲۸ و دانشگاه فرهنگیان هر روز به گوش می‌رسد. این موارد باعث شده نگاه و سطح ارائه خدمات در مدارس دولتی کاهش پیدا کرده و نتواند رضایت کامل اولیا را فراهم کند.

2: به دلیل تورم افسارگسیخته، هزینه‌های اداره یک مدرسه غیردولتی که غالب آنها در ساختمان‌های استیجاری دایر هستند، روز به روز افزایش پیدا می‌کند. از طرفی شهریه مدارس یک‌بار در سال اعلام می‌شود و تورم، طی سال چندین‌بار افزایش پیدا می‌کند، باعث برهم خوردن تعادل هزینه‌ها و درآمدهای مدرسه شده؛ چراکه مؤسس مدرسه مجبور به پرداخت هزینه‌های اجاره، هزینه‌های جاری مدرسه، استهلاک ساختمان و نیروهای انسانی به‌روز است. از همین رو یکی از مسئولیت‌های دولت مهم‌تر از برخوردهای نمایشی و لحظه ای که در نهایت به درگیری میان مؤسسان و اولیای دانش‌آموزان منجر می‌شود، مهار تورم است تا از بروز چنین رویدادهایی جلوگیری شود. ایجاد ثبات اقتصادی، کاهش تورم و افزایش ارزش پول ملی مهم‌ترین راهکار جلوگیری از انتشار اخبار این‌چنینی است.

3: بدون شک تأثیر تورم را در زندگی درک می‌کنیم و این تأثیر تورم، بیشترین تأثیر را در ضروری‌ترین نیازهای افراد می‌گذارد و هزینه تحصیل در مدرسه نیز برکنار از آن نیست. یکی از تأثیرات تورم و به تبع آن افزایش شهریه مدارس که در طول زمان هم بیشتر خود را نشان خواهد داد، این است که با بالارفتن شهریه مدارس، اقشار متوسط جامعه توان ثبت‌نام فرزندان‌شان را در این مدارس از دست خواهند داد و این مدارس روز به روز به این سمت خواهند رفت که افرادی که در این مدارس درس می‌خوانند، یک‌شکل‌تر و با ویژگی‌های فرهنگی و اقتصادی مشابه‌تر هستند و تنوع دانش‌آموز در مدارس غیردولتی کاهش پیدا خواهد کرد و علاوه بر این،‌ کیفیت آموزش‌های اجتماعی را کاهش خواهد داد. 

مادامی که تورم و به تبع شهریه‌ها افزایش پیدا کند و دانش‌آموزانی که سال‌ها در آن مدرسه‌ها درس خواندند، مجبور به خروج از مدرسه هستند، ایجاد حس نابرابری و ناراحتی از شرایط موجود و حتی سرخوردگی دارند، از طرفی اقشار دیگر جامعه که توان ثبت‌نام در مدارس غیردولتی را ندارند، حس نابرابری بیشتری تجربه خواهند کرد، ضمن این‌که از طرفی این امر موجب تعطیلی بسیاری از مدارس غیردولتی متوسط و با تعداد دانش‌آموز کمتر خواهد شد؛ چراکه نمی‌توانند دانش‌آموز جذب کنند یا هزینه‌های خود را با شهریه دریافتی تطبیق دهند.