سیناپرس/ دانشمندان کانادایی تکنیک جدیدی ابداع کرده ‌اند که ممکن است روزی به بازگرداندن بینایی به بیماران مبتلا به اختلال بینایی ارثی کمک کند.

این درمان ترمیمی با بیان ژن‌هایی کار می ‌کند که سلول ‌های خفته را به سلول‌ های جدید حسگر نور در شبکیه تبدیل می ‌کنند تا جایگزین سلول‌های از دست رفته در اثر بیماری شوند.

بیماری های ژنتیکی مانند رتینیت پیگمانتوزا زمانی رخ می دهد که سلول های حساس به نور در شبکیه شروع به تخریب می کنند. این امر به مرور زمان بینایی بیمار را مختل کرده و اغلب توانایی آنها در تشخیص جزئیات و رنگ ها را کاهش می دهد. این بیماری یک اثر بینایی تونلی ایجاد می کند و در موارد شدید می تواند در نهایت منجر به نابینایی کامل شود.

در یک مطالعه جدید، دانشمندان دانشگاه مونترال تکنیکی را توسعه داده ‌اند که در معکوس کردن از دست دادن بینایی امیدوارکننده است. این تیم راهی برای فعال کردن سلول ‌های خفته در شبکیه یافتند تا آنها را به سلول ‌های عصبی القایی برنامه ‌ریزی مجدد کنند که سپس می ‌توانند به سلول‌ های جدید حسگر نور تبدیل شده و بینایی از دست رفته را بازیابی کنند.

سلول های مولر نوعی گلیا هستند که از نورون های شبکیه حمایت ساختاری می کنند. جالب است که در ماهی، این سلول ‌های مولر می‌ توانند برای بازسازی شبکیه پس از آسیب دیدگی یا بیماری دوباره فعال شوند، اما متأسفانه این توانایی در پستانداران فعال نیست. مطالعه جدید مجموعه‌ ای از ژن‌ها را برای هر کدام که ممکن است به باز کردن این بازسازی کمک کند، غربالگری کرد.

با انجام این کار، تیم پژوهشی یک جفت فاکتور رونویسی به نام‌های Ikzf1 و Ikzf4 را شناسایی کردند که می ‌توانند در سلول‌های مولر بیان شوند تا آنها را به نورون‌های شبکیه تبدیل کنند. اینها به نوبه خود می ‌توانند برای جایگزینی سلول‌ های کلیدی حساس به نور استفاده شوند. مطالعات دیگر نتایج امیدوارکننده ای را در انجام کارهای مشابه با سایر فاکتورهای رونویسی یافته اند.

در حالی که هنوز مراحل اولیه است، تیم تحقیقاتی می ‌گوید این مطالعه امید جدیدی برای بازسازی شبکیه و بازگرداندن بینایی به بیماران در مراحل پیشرفته بیماری‌های دژنراتیو ارائه می ‌کند. سایر ژن درمانی ها در کاهش پیشرفت یا پیشگیری از بیماری، یا کاشت شبکیه مصنوعی برای بازگرداندن بینایی از دست رفته، نویدبخش بوده اند.

آجی دیوید (Ajay David) یکی از محققان این مطالعه گفت: ممکن است روزی بتوانیم از سلول هایی که به طور معمول در شبکیه وجود دارند استفاده کرده و آنها را برای بازسازی سلول های شبکیه از دست رفته در شرایط پاتولوژیک و بازگرداندن بینایی تحریک کنیم.

شرح کامل این تحقیق در مجله Proceedings of the National Academy of Sciences منتشر شده است.