جام جم/ برای عقد ازدواج بین زن و شوهر می‌توان شرط و شروطی را در همان زمان عقد تعیین کرد و به قول معروف گربه را دم حجله کشت تا بعد‌ها اگر خانم خواست ادامه تحصیل بدهد و شاغل باشد، آقا مخالف نکند. در واقع موافقت آقا را در همان دوران قبل از عقد می‌گیرد و در لحظه عقد این موارد را به‌عنوان شرط و شروط ضمن عقد در عقدنامه قید می‌کند.
از سال ۱۳۶۰ به بعد در سند ازدواج، شروطی به عنوان «شرط ضمن‌العقد» پیش‌بینی شد. سردفتر مکلف است قبل از اجرای صیغه عقد آنها را برای زوجین قرائت و در صورت ضرورت مفهوم‌شان را برای آنها بیان کند تا طرفین با آگاهی کامل، ذیل شروط مورد قبول خود را امضا کنند.
زوجین می‌توانند طبق ماده ۱۱۱۹ قانون مدنی ایران علاوه بر شروط چاپ‌شده در قباله نکاحیه هر شرطی را که مایلند به عقدنامه اضافه کرده و با امضای خود آن را الزام‌آور کنند. طرفین عقد می‌توانند هر شرطی که مخالف با مقتضای عقد مزبور نباشد، در ضمن عقد ازدواج یا عقد لازم دیگر مطرح کنند.
زوجین می‌توانند علاوه بر شروط چاپ شده در قباله نکاحیه هر شرطی را که مایل باشند و خلاف مقتضای عقد نباشد، به آن اضافه کنند، از‌جمله زن می‌تواند شرط کند اجازه خروج از کشور را دارد و مرد نمی‌تواند مانع خروج او شود یا زن حق انتخاب مسکن یا ادامه تحصیل و اشتغال به کار و حق حضانت اطفال در صورت وقوع طلاق را دارد.
شرط تحصیل، شرط اشتغال، شرط وکالت زوجه در صدور جواز خروج از کشور، شرط تقسیم اموال موجود میان شوهر و زن پس از جدایی، حضانت فرزندان پس از طلاق و شرط وکالت مطلق زوجه در طلاق از جمله شروطی است که به طور چاپی در عقدنامه‌های ازدواج وجود ندارند ولی می‌توان در قسمت توضیحات آنها را نوشت.

نویسنده: مونا محمدی