خراسان/ مادرم در خانه‌اش، همیشه مقداری طلا و دلار نگهداری می‌کند. چند روز پیش در آن جا مهمانی بود و برادرم با همسرش هم بودند. بعد از رفتن آن‌ها، مادرم متوجه شد که مقدار زیادی از دلارهایش نیست و قبلا هم سابقه داشته‌است. حالا همه به برادرم و همسرش مشکوکیم. نمی‌دانیم باید چه کنیم. راهنمایی کنید.
پاسخ مشاور
مخاطب گرامی، اطلاعات زیادی در اختیار ما قرار نداده‌اید و این مسئله به لحاظ جنبه حیثیتی، نیاز به بررسی و مستندات دقیق‌تری دارد تا بتوان کسی را متهم کرد و بر اساس آموزه‌های دینی هم قبل از حاصل‌شدن اطمینان نمی‌توان چنین اتهامی را به فردی وارد کرد. با این حال، نکاتی را برای راهنمایی خدمت‌تان عرض می‌کنم.
شواهد و مستندات شما چیست؟
اولین سوالی که در این‌جا مطرح است و شما باید به آن پاسخ مناسبی بدهید، این است که بر اساس چه شواهدی شما مطمئن هستید که در گذشته و حال، برادرتان و همسرش به سرقت دلار اقدام کرده‌اند؟ سوال دوم این‌که آیا این شواهد و مدارک محکمه‌پسند است یا بر اساس احتمالات مطرح شده است؟ سوال سوم این که در گذشته چه اقداماتی در برابر این ادعای سرقت آن‌ها، انجام داده‌اید؟
اگر مظنون همسر برادرتان است...
اگر شخص مظنون از نظر شما همسر برادرتان است، سعی کنید در یک فرصت مناسب و با ادبیاتی آرام و منطقی موضوع را به برادرتان منتقل کنید و از او بخواهید که با مشورت و همفکری شما راهکار درستی را برای برگرداندن دلارها و هدایت همسرش پیدا کند. همواره به دنبال راهکارهایی باشید که درگیری و هیاهو نداشته باشد بلکه آثار شرمندگی و اصلاح رفتار را در پی داشته باشد. توجه داشته باشید که تحقیر فرد و بردن آبروی او نه کمکی به شما می‌کند و نه موجب هدایت و اصلاح رفتارش می‌شود.
اگر مظنون برادرتان است...
اگر مظنون برادرتان است و فقط همه فرزندان و افراد درجه یک از موضوع اطلاع دارند، بهتر است که موضوع را بیشتر علنی نکنید و فقط با اعضای درجه یک خانواده جلسه‌ای را ترتیب دهید و در آن جلسه بدون این که فرد خاصی را متهم کنید، موضوع گم‌شدن دلارها را مطرح کنید و از همه حاضران بخواهید که نظرات خود را بیان کنند. ولی اگر همه افراد درجه یک مطلع نیستند، بهتر است این موضوع به صورت فردی و توسط مادرتان در یک نشست دو نفره با برادرتان مطرح شود. در ابتدای جلسه مادرتان سعی کند موضوع مشکلات مالی برادرتان را از وی بپرسد و سپس با ادبیاتی مناسب به وی بفهماند که تمایل دارد قبل از این که دیگران متوجه شوند، دلارهای مذکور برگردانده شود. در این صورت هیچ فردی از موضوع با خبر نخواهد شد وحتی امکان کمک به حل مشکلات مالی وی هم وجود دارد.
شاید پای کینه‌توزی در میان باشد
معمولا در شرایط عادی، فردی اقدام به سرقت از خانواده اصلی خود نمی کند مگر این که شرایطی مانند اعتیاد یا کینه‌توزی و رفتار تلافی‌جویانه مطرح باشد. بنابراین شایسته است دلیل این را که برادرتان ممکن است چنین اقدامی بکند پیدا کنید. اگر اعتیاد دارد، هر چه زودتر باید به درمان وی اقدام کنید و اگر مشکل دیگری با شما و مادرتان دارد آن را از طریق گفت‌و‌گو مرتفع کنید. در ضمن و یقینا اگر اولین بار که چنین اتفاقی افتاد، تمهیدات لازم برای جلوگیری از تکرار واقعه اندیشیده می‌شد اکنون شاهد این مسئله نبودید ولی الان هم یکی از اولویت‌هایتان را بحث پیشگیری و ایمن‌سازی قرار بدهید چراکه همیشه پیشگیری مقدم است.
نویسنده : دکتر حسین محرابی | ‌ روان‌شناس و مدرس دانشگاه