آخرین خبر/ چندی پیش اظهارات سجاد پادام، مدیرکل بیمه‌های اجتماعی وزارت کار در خصوص بحران بازنشستگی جنجال به پا کرد و به مذاق بسیاری از سیاسیون خوش نیامد تا جایی که موجب برکناری وی شد. به گفته این مقام مسئول در صورت فروش 3 میلیون بشکه نفت در شرایط عادی و بدون تحریم قادر به حل بحران بازنشستگان نخواهیم بود. وی سرمایه لازم برای حل این مشکل را معادل با فروش دو جزیره قشم و کیش و حتی خوزستان اعلام کرد. اما دورنمای وضعیت بازنشستگی در کشور چگونه خواهد بود که چنین تعبیری برای آن به کار رفته است؟

چرا بازنشستگی یک ابر بحران است؟

در حال حاضر 19 میلیون بیمه پرداز در کشور وجود دارد که حق بیمه پرداخت می‌کنند. از طرف دیگر تعداد مستمری‌ بگیران به حدود 6 میلیون و 500 هزار نفر می‌رسد. بنابراین به ازای هر 3 پرداخت کننده بیمه یک بازنشسته وجود دارد. اما برای حل مشکل بازنشستگی باید به ازای هر یک بازنشسته 7 پرداخت کننده بیمه وجود داشته باشد. 

به عبارت دیگر برای پرداخت حقوق بازنشستگان باید حداقل 45 میلیون نفر حق بیمه پرداخت کنند. مشکل جایی شروع می‌شود که بدانیم این خلاء باید توسط دولت پوشش داده شود. آمارها نشان می‌دهند دولت برای پرداخت حقوق بازنشستگان در سال جاری باید 350 هزار میلیارد تومان هزینه کند که این مقدار معادل با 17 درصد از بودجه عمومی کشور است.

به گفته وزیر کار تا 3 سال دیگر صندوق تامین اجتماعی و صندوق بازنشستگی کشوری با 750 میلیارد تومان کسری مواجه خواهند شد. پس تا اینجا باید بپذیریم که با یک بحران روبرو هستیم. اما این مساله نه تنها یک بحران بلکه می‌توان آن را یک ابر بحران نامید چرا که بر اساس بررسی‌های انجام شده تا 20 سال آینده جمعیت بالای 60 سال به 15 میلیون نفر خواهد رسید. 

اگر فرض کنیم کارمندان و کارگران در سن 60 سالگی بازنشسته می‌شوند، جمعیت بازنشستگان نسبت به حالت فعلی 2.3 برابر خواهد شد. آن زمان دولت ناچار است بیش از نیمی از بودجه کشور را به حقوق بازنشستگان اختصاص دهد. 

در نهایت باید اشاره کنیم که اگر چه تعبیر فروش جزیره قشم و کیش برای پرداخت حقوق بازنشستگان چندان مناسب نیست اما باید چاره‌ای اساسی برای حل ابر بحران بازنشستگی اندیشیده شود. 

نویسنده: رشید زارعی