هم میهن/متن پیش رو در هم میهن منتشر شده و انتشارش در آخرین خبر به معنای تایید آن نیست

مرتضی افقه، استاد اقتصاد در گفت‌وگو با هم‌میهن درباره بالا رفتن تورم  اینگونه می‌گوید: «اگر دولت نتواند مشکل تحریم‌ها را حل کند روند افزایش تورم ادامه‌دار خواهد بود.» او معتقد است اگر مشکل تحریم تا پایان سال حل نشود، بدون تردید تورم به 60درصد نیز خواهد رسید. راهکار افقه برای خروج از این مشکل این است که حتما باید تحول اساسی در ساختارهای غیراقتصادی انجام شود  اما مسئولان به اسم جراحی اقتصادی می‌خواهند قیمت‌ها را دستکاری کنند که اقتصاد کشور را دچار تلاطم خواهد کرد.

‌ اینکه در اسفندماه مواد خوراکی و آشامیدنی با تورم حدود 7درصدی مواجه شوند، عجیب نیست؟
اصل ماجرا این است که دولت سیزدهم در عرضه و تقاضا مشکل دارد و همچنین با کسری بودجه روبه‌رو است. به نظر من اگر دولت نتواند مشکل تحریم‌ها را حل کند روند افزایش تورم ادامه‌دار خواهد بود. به هرحال مواد خوراکی جزو کالاهای اساسی مردم است، وقتی درآمدها کم شود قطعا تقاضای مردم برای این قبیل کالاها افزایش پیدا می‌کند و این روند نیز باقی خواهند ماند. متاسفانه امواج تبعات منفی ارز 4200 تومانی همچنان وجود دارد و عوارض ارز 28500 تومانی نیز به آن افزوده شده است و این روند بیشترین فشار را به مردم که مخاطبان اصلی کالاهای اساسی هستند وارد می‌کند.

‌در دوره مرحوم هاشمی‌رفسنجانی تورم به حدود 50 درصد نیز رسید که بالاترین نرخ تورم بود، با توجه به شرایطی که دولت ابراهیم رئیسی با آن مواجه است و آمارهایی که مرکز آمار ایران منتشر کرده است، فکر می‌کنید در آینده رکورد تورم 50 درصد شکسته خواهد شد؟

اگر مشکل تحریم تا پایان سال حل نشود، بدون تردید تورم از 50 درصد عبور خواهد کرد و به 60درصد نیز خواهد رسید. متاسفانه گروه اقتصادی که اداره امور را بر عهده دارند، هم ضعیف هستند و هم بی‌ثبات. سابقه نداشته که یک دولت در دو سال اول فعالیت خود، هفت نفر از اعضای اصلی‌اش تغییر کند. این بی‌ثباتی‌ها ضدتولید و ضدسرمایه‌گذاری است. ضمن اینکه تنش در منطقه وجود دارد، درست است که مشکلات با عربستان حل شده، اما همچنان در نزدیکی مرز با جمهوری‌آذربایجان و اسرائیل مشکل داریم یا در آب‌ها کشتی ما را توقیف می‌کنند یا ما از آنها کشتی می‌گیریم، همه این مسائل علامت‌هایی است که نشان می‌دهد دولت نمی‌تواند مشکلات اقتصادی را حل کند. پیش‌بینی من این است که اگر مشکلات حل نشود تورم بالایی را تجربه خواهیم کرد.

‌راه‌حل شما به دولت برای حل یا کاهش تورم چیست؟
تنها کاری که دولت برای حل موقتی مشکل تورم می‌تواند انجام دهد این است که تحریم‌ها برداشته شود وگرنه من امیدی به حل مشکل تورم ندارم. دولت سیزدهم نه توان و نه همت آن را دارد که روی ساختارهای ضدتولید داخلی کار کند. برخی مسائل نیز به خارج از کشور ربطی ندارد، مثلا تولید داخلی کشور ظرفیت خالی زیاد دارد، اما دولت توان این را ندارد که بخشی از موانع تولید مثل بروکراسی و تغییر مکرر قوانین و... را بردارد یا شاید نمی‌خواهد این اتفاق رخ دهد. دولت متاسفانه همت خود را بر مسائل ایدئولوژیک و غیراقتصادی معطوف کرده و بعید است بتواند در کوتاه‌مدت تورم را کنترل کند. به نظرم بعد از برداشتن تحریم‌ها نیز مشکلات به‌صورت کوتاه‌مدت حل خواهد شد چراکه ساختارهای ما ضدتولید و ضدتوسعه است. اگر می‌خواهیم در بلندمدت با مشکل مواجه نشویم و آسیب‌پذیری کشور کم شود حتما باید تحول اساسی در ساختارهای غیراقتصادی انجام دهیم، متاسفانه برخی اقتصاددانان آدرس غلط می‌دهند و به اسم جراحی اقتصادی دوباره می‌خواهند قیمت‌ها را دستکاری کنند و اقتصاد کشور را دچار تلاطم کنند.