آخرین خبر/ انیمیشن جدید ناسا معنی کلمۀ «اَبَر» در سیاه‌چاله‌‌های ابرپرجرم را به تصویر می‌کشد. این هیولا‌ها در مرکز بیشتر کهکشان‌های بزرگ، ازجمله کهکشان راه شیری خودمان، کمین می‌کنند و چیزی بین صد هزار تا ده‌ها میلیارد برابر پرجرم‌تر از خورشید ما هستند.

هر نوری که از افق رویداد بگذرد ـ‌ نقطه‌ای از سیاه‌چاله که بازگشتی ندارد‌ ـ برای همیشه به دام می‌افتد و مسیر هر نوری که از نزدیکی آن بگذرد به‌وسیلۀ گرانش شدید سیاه‌چاله تغییر می‌کند. این تأثیرات با همدیگر «سایه»‌ای به اندازۀ دو برابر اندازۀ واقعی افق رویداد سیاه‌چاله تولید می‌کنند.

بر اساس این انیمیشن، ۱۰ سیاه‌چاله که اندازه‌های فوق‌العاده بزرگی دارند، با یکدیگر مقایسه شده‌اند. زاویۀ دوربین در این ویدئو از نزدیکی خورشید شروع می‌شود و مدام به عقب می‌رود تا سیاه‌چاله‌های بزرگ‌تر را با ساختار‌های متفاوت در منظومۀ شمسی خودمان مقایسه کند.

در ابتدا کهکشان 1601+3113 دیده می‌شود که کهکشانی کوتوله است و میزبان سیاه‌چاله‌ای با جرمی معادل ۱۰۰ هزار برابر خورشید. ماده به‌قدری فشرده شده است که حتی سایۀ سیاه‌چاله کوچک‌تر از خورشید ماست.

سیاه‌چالۀ واقع در مرکز کهکشان خودمان Sagittarius A* نامیده می‌شود. بر اساس ردیابی طولانی‌مدت ستارگانی که در مدار به دور این کهکشان می‌گردند، این سیاه‌چاله جرمی معادل ۴/۳ میلیون برابر خورشید دارد. اندازۀ قطر سایۀ آن چیزی معادل نصف مدار عطارد در منظومۀ شمسی ماست.

این انیمیشن دو سیاه‌چالۀ عظیم را در کهکشانی به نام NGC 7727 نشان می‌دهد.این سیاه‌چاله‌ها در فاصلۀ ۱۶۰۰ سال نوری از هم قرار دارند و یکی ۶ میلیون برابر خورشید و دیگری بیش از ۱۵۰ میلیون برابر خورشید جرم دارد. ستاره‌شناسان می‌گویند این دو سیاه‌چاله طی ۲۵۰ میلیون سال آینده با هم ادغام خواهند شد.

در مقیاس بزرگ‌ترِ این انیمیشن سیاه‌چالۀ M87 قرار دارد که جرم آن ۵/۴ میلیارد برابر خورشید است. سایۀ آن به‌قدری بزرگ است که حتی یک پرتو نور ـ‌ این سیاه‌چاله با سرعت ۱ میلیارد کیلومتر در ساعت حرکت می‌کند‌ ـ تقریباً دو روز و نیم طول می‌کشد تا از آن عبور کند.

این فیلم با TON 618 به پایان می‌رسد، یکی از معدود سیاه‌چاله‌های بسیار دور و پرجرمی که ستاره‌شناسان از آن به‌صورت مستقیم اندازه‌گیری‌هایی انجام داده‌اند. این غول عظیم‌الجثه بیش از ۶۰ میلیارد برابر خورشید جرم دارد و سایۀ آن به‌قدری بزرگ است که یک پرتو نور هفته‌ها طول می‌کشد تا از آن عبور کند.

منبع: مجله علمی آوااستار