ایرنا/یافته‌های پژوهشگران نشان می‌دهد استفاده کودکان نوپا از وسایل دارای صفحه نمایش، رشد زبان آن‌ها را مختل می‌کند.

وبگاه ارث در گزارشی آورده است: مدت‌زمان استفاده از وسایل دارای صفحه نمایش (Screen time)، امروزه به بخش اجتناب‌ناپذیر دوران کودکی تبدیل شده است؛ زیرا تلویزیون، تبلت و گوشی‌های هوشمند حتی توجه کم‌سن‌وسال‌ترین‌ها را هم به خود جلب می‌کند.

همه اوقات زندگی کودکان نوپا مملو از کشف، رشد و یادگیری است؛ اما این موضوع که دستگاه‌های دیجیتال روزبه‌روز در زندگی روزمره جای بیشتری باز می‌کنند، نگرانی‌هایی درباره تأثیر احتمالی آن‌ها بر رشد اولیه کودک ایجاد می‌کند.

یک گروه پژوهشی بین‌المللی متشکل از دانشمندان بیش از ۲۰ کشور جهان تلاش کردند پاسخی برای این سؤال بیابند که «آیا صرف زمان زیاد برای تماشای وسایل دیجیتال دارای صفحه نمایش ممکن است رشد زبانی کودکان نوپا را مختل کند؟». یافته‌های آن‌ها نشان می‌دهد پاسخ، احتمالاً مثبت است.

روند پژوهش چگونه بود؟

پژوهشگران از آگوست (مرداد، شهریور) ۲۰۲۱ میلادی تا مارس (اسفند، فروردین) ۲۰۲۳ میلادی، زندگی هزار و ۸۷۸ کودک نوپای بین یک تا ۴ ساله را در سراسر آمریکای لاتین بررسی کردند.

آن‌ها نحوه تعامل کودکان با گوشی‌های هوشمند و سایر دستگاه‌های دیجیتال را بررسی و تلاش کردند بفهمند مدت‌زمان استفاده از وسایل دیجیتال دارای صفحه نمایش، بر رشد کودکان نوپا چه تأثیری می‌گذارد.

یافته‌های پژوهش نشان داد که کودکان نوپا معمولاً با تلویزیون و گوشی‌های هوشمند مشغول می‌شوند و روزانه بیش از یک ساعت در معرض نور صفحه نمایش وسایل دیجیتال به‌ویژه تلویزیون قرار می‌گیرند.

پژوهشگران همچنین دریافتند میان مدت‌زمان استفاده از وسایل دیجیتال دارای صفحه نمایش و رشد زبان، ارتباطی معکوس وجود دارد: استفاده بیشتر از وسایل یادشده با کاهش تراکم واژگانی و تأخیر در پیشرفت زبان کودکان مرتبط بود. به عبارت ساده‌تر، هر چه کودکان زمان بیشتری را در دنیای مجازی صفحه‌نمایش‌ها بگذرانند، مهارت‌های زبانی آن‌ها در دنیای واقعی، آسیب بیشتری می‌بیند.

یک نکته مهم

نکته مهم دیگری که مشخص شد این بود که استفاده از وسایل دیجیتال دارای صفحه نمایش همیشه برای کودکان نوپا مضر نیست. به نظر می‌رسد استفاده از این وسایل به همراه بزرگسالان و قرار گرفتن در معرض کتاب‌ها، تأثیری مثبت بر مهارت‌های زبانی آن‌ها دارد.

هنگامی که کودک به تنهایی به تماشای تلویزیون بنشیند، ممکن است این وسیله برای وی مانند یک دشمن عمل کند؛ اما ظاهراً زمانی که به همراه یک بزرگسال آن را تماشا می‌کند، تلویزیون به دوست بدل می‌شود.

نتایج این مطالعه واضح است: کنترل نکردن مدت‌زمان استفاده از وسایل دارای صفحه نمایش دیجیتال تأثیری منفی بر رشد اولیه زبان کودکان نوپا دارد؛ اما تماشای این وسایل زیر نظر بزرگسالان و قرار گرفتن در معرض کتاب‌ها می‌تواند به عنوان سپر عمل کند و از مهارت‌های زبانی کودکان نوپا محافظت کند و حتی آن‌ها را ارتقا دهد.