نگار علی- زیر قاره آفریقا یک توده عظیم به اندازه یک قاره وجود دارد. یک توده مشابه دیگر نیز در زیر اقیانوس آرام قرار دارد. این‌ها سوپرپلوم‌ها یا نواحی کم‌سرعت شتاب‌سنجی هستند که هنوز به طور کامل توضیح داده نشده‌اند. این توده‌ها حدود ۶-۸ درصد از حجم گوشته را تشکیل می‌دهند، اما ترکیب و ماهیت آن‌ها هنوز مشخص نیست.

یکی از نظریات موجود این است که این سوپرپلوم‌ها بقایای گوشته یک پیش‌سیاره‌ای هستند که میلیاردها سال پیش به زمین برخورد کرده و موجب ذوب شدن تمام مواد شد. سپس این مواد به فضا پرتاب شده و ماه‌واره زمین را شکل داده‌اند. نظریه دیگر می‌گوید که این سوپرپلوم‌ها به دلیل برخورد قاره‌های قدیمی در سطح گوشته زمین تشکیل شده‌اند.

این سوپرپلوم‌ها برای اولین بار توسط محققان دانشگاه ایالتی آریزونا از طریق توموگرافی لرزه‌ای زمین شناسایی شدند. سوپرپلوم زیر آفریقا اندازه‌ای مشابه با قاره آفریقا دارد و حدود ۱۰۰۰ کیلومتر ضخامت دارد. سوپرپلوم زیر اقیانوس آرام نیز ابعادی مشابه دارد، اما کم‌عمق‌تر است.

نظریه جالب دیگر به برخورد به نام «تِیا» با اشاره دارد که احتمالا موجب به‌وجود آمدن این توده‌های سوپرپلوم شده است. طبق این نظریه، اگر تِیا دارای گوشته‌ای متراکم‌تر از زمین بوده باشد، ممکن است این توده‌ها از گوشته آن شکل گرفته باشند.

محققان همچنین معتقدند که سوپرپلوم‌ها می‌توانند در تغییرات قطب‌های مغناطیسی زمین نقش داشته باشند. فرضیه‌هایی وجود دارد که این توده‌ها باعث تغییر در جریان آهن مایع در مرکز زمین شده و ممکن است منجر به معکوس شدن قطب‌های مغناطیسی زمین شوند.

منبع: