دکتر مریم شایگان در پاسخ به اینکه چه عواملی در گرایش زوجین به سمت تک فرزندی و چند فرزندی نقش دارند؟ گفت: سبک زندگی افراد نسبت به گذشته تغییر زیادی کرده است به گونه‌ای که زوجین قبل از فرزند آوری ابتدا به دنبال رشد و پیشرفت شخصی و ارتقای سطح زندگی خود هستند.

او ادامه داد: پس از ازدواج هم این موضوع ادامه پیدا می‌کند لذا تقویت مسائل شخصی موجب تضعیف فرزندآوری شده و در واقع سبک زندگی شخص محور و جایگزین سبک زندگی اجتماع محور شده است.

رئیس دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی شیراز گفت: البته یکسری باور‌های اشتباه هم به این مسئله دامن می‌زند؛ مثل مبحث کمال طلبی و ایده آل طلبی، بدین معنا که معتقد باشیم که ابتدا همه موارد همانند بهترین اتاق و بهترین وسایل برای فرزندی که دنیا نیامده آماده شود و سپس به فکر بچه دار شدن باشیم که این کمال طلبی خود نشانه آسیب است.

شایگان با تاکید بر این نکته که برای تربیت فرزندان خوب به آگاهی و مهربانی نیاز داریم، مسئله تحصیل پدر و مادر را از دیگر باور‌های اشتباهی عنوان کرد که نقش مهمی در عدم تمایل به فرزند آوری دارد و افزود: اگر نگاهی به زندگی محققان و اساتید و ... برجسته کشور کنیم، متوجه خواهیم شد که آن‌ها متاهل و دارای فرزند هستند و با وجود فرزند، تحصیلات عالیه را هم دنبال کرده‌اند.

او همچنین نداشتن وقت کافی برای پرداختن به مسائل فرزندان در صورت تعدد انان را از دیگر باور‌های اشتباه ذکر و خاطرنشان کرد: تحقیقات نشان می‌دهد که میزان وقت، انرژی و هزینه‌ای که تک فرزند از والدین می‌گیرد، بیش از وقتی است که یک خانواده با ۲ فرزند به این امر اختصاص می‌دهند.

رئیس دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی شیراز به معایب تک فرزندی هم اشاره و بیان کرد: بعضی از والدین بر این باور هستند که باید تمرکز خود را تنها بر یک فرزند بگذارند و به بهترین نحو به آن رسیدگی کنند تا فرد موفقی شود و این در حالی که تحقیقات نشان می‌دهد که تنها ٢٠ درصد از تک فرزند‌ها به طور ایده‌آل به موفقیت‌ها و جایگاه‌های مهمی دست پیدا می‌کنند.

شایگان با بیان اینکه یکی از مهمترین نیاز‌های افراد چه در دوران کودکی و چه بزرگسالی، داشتن خواهر و برادر و ارتباط برابر است، گفت: بچه‌های تک فرزند، شکنندگی بیشتری دارند، چون فرصت کمتری برای همدلی دارند و همیشه در منزل تنها بوده‌اند و در ضمن هوش هیجانی کمتری خواهند داشت.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه تک فرزند‌ها رقابت سالم را تجربه نکرده‌اند و در پذیرش دنیای واقعی دچار مشکل می‌شوند، گفت: داشتن خواهر و برادر سرمایه اجتماعی بزرگی به ویژه روز‌های سخت محسوب می‌شود، در حالی که تک فرزند‌ها طعم آن را نمی‌چشند.

او ادامه داد: اینگونه فرزندان به دلیل تجربه کم ناکامی، نمی‌توانند در اجتماع باید چگونه ناکامی‌ها و شکست و تبعیض‌ها را چگونه مدیریت کند؛ تک فرزند‌ها به دلیل اینکه مرکز توجه پدر و مادر هستند، اضطراب بیشتری متحمل می‌شوند.

رئیس دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی شیراز اضافه کرد: معمولا تک فرزند‌ها شادابی و صمیمت را کمتر تجربه می‌کنند و احساس تنهایی آن‌ها بیشتر است و یا خیلی پایین‌تر از سن و یا بالاتر از سن خود رفتار می‌کنند، چون مدام فرمان گرفته‌اند یا فرمان داده‌اند لذا پر توقع هستند و اعتماد به نفس کاذبی دارند و در بزرگسالی تصورشان این است که همه جامعه همانند پدر و مادر باید به آن‌ها اهمیت دهند. 

شایگان همچنین با بیان اینکه تک فرزند‌ها به دلیل اینکه در منزل تنها بوده‌اند، رقابت سالم را تجربه نکرده‌اند و در پذیرش دنیای واقعی دچار مشکل می‌شوند، گفت: داشتن خواهر و برادر سرمایه اجتماعی بزرگی به ویژه روز‌های سخت محسوب می‌شود، در حالی که تک فرزند‌ها طعم آن را نمی‌چشند.

رئیس دانشکده پرستاری و مامایی علوم پزشکی شیراز، تخقیقات نشان داده که والدینی که فرزند بیشتری دارند در میانسالی از سلامت روانی بالاتری برخوردار هستند، گفت: تاثیر بی مهری فرزندان نسبت به والدین در تک فرزند‌ها بیشتر است.