تجارت نیوز/ با افزایش قیمت دلار و عبور آن از مرز ۵۵ هزار تومان،‌ دولت راهکار تازه‌ای برای مدیریت بازار ارز اتخاذ کرده است، حذف یارانه نقدی‌ افرادی‌ که دلار سهمیه‌ای می‌خرند. اما آیا این راهکار می‌تواند موثر باشد؟

در ایام‌ تعطیلات نوروز قیمت دلار روند صعودی داشت و همزمان با آغاز به کار بازارها، قیمت دلار افزایش پیدا کرد و به ۵۵ هزار تومان رسید. این رقم در حالی است که ماه گذشته (اسفند‌ ۱۴۰۱) قیمت دلار به ۶۰ هزار تومان هم رسید اما سریع عقب‌نشینی کرد و به رقم ۴۳ هزار تومان برگشت.
علت ریزش قیمت دلار در اسفند سال گذشته، توافق جدید میان‌ ایران و عربستان بود. خبر این توافق و احتمال ورود درهم به ایران، قیمت دلار را کاهش‌ داد و دلار برای مدتی‌ در کانال ۴۰ هزار تومان در نوسان بود.

اما همان زمان هم کارشناسان اقتصادی هشدار داده بودند که اگر کاهش قیمت دلار با برخی اقدامات اقتصادی و سیاسی همراه نشود،‌ این کاهش ادامه‌دار نیست و کاملا موقتی است.

سود دلار سهمیه‌ای،‌ معادل ۵ سال یارانه نقدی
در سال جدید و همزمان با بازگشایی بازارها، دلار دوباره رشد کرد و حالا در کانال ۵۵ هزار تومان ایستاده‌ است. اما این بار هم دولت مانند‌ دفعات قبل به جای هر کاری، خریداران دلار را تهدید‌ به حذف یارانه نقدی ۳۰۰ و ۴۰۰ هزار تومانی‌ کرده است.

البته این اولین‌ باری‌ نیست که دولت تهدید به حذف یارانه نقدی می‌کند. سال گذشته هم تفاوت میان دلار سهمیه‌ای و آزاد سبب شلوغی صف صرافی‌ها شد و آن زمان دولت مانند این بار تهدید کرد که یارانه نقدی خریداران دلار حذف می‌شود. وعده‌ای که عملی نشد و نتوانست صف صرافی‌ها را تعطیل کند.
این بار هم مجددا رشد قیمت دلار،‌ تقاضا برای خرید دلار سهمیه‌ای را افزایش داده است. حالا دولت مجددا مساله حذف یارانه نقدی را پیش کشیده و به نظر می‌رسد این بار عزم دولت برای این اقدام جدی است.

چون‌ خرید ارز سهمیه‌ای نیازمند افتتاح حساب ارزی است و واریز ارز اسکناس به حساب ارزی پس از ۷۲ ساعت انجام می شود. دولت مدعی‌ است که با این کار، اطلاعات خریدان ارز سهمیه ای به وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ارسال و یارانه این افراد امسال قطع می‌شود.

اما سوالی‌ که وجود دارد‌ این است که آیا چنین راهکاری می‌تواند مانع تشکیل صف برای خرید دلار شود؟ قیمت دلار توافقی امروز ۱۱ فروردین ماه ۱۴۰۲ حدود ۴۳ هزار تومان و قیمت دلار در بازار آزاد ۵۵ هزار تومان است. سهمیه دلار هر فرد هم از ۵ به دو هزار دلار کاهش پیدا کرده است.
با این حساب، سود خریداران دلار حدود ۲۴ میلیون تومان می‌شود، معادل ۵ سال یارانه نقدی افراد.
یعنی خریداران دلار سهمیه‌ای می‌توانند در یک روز معادل ۵ سال پول یارانه نقدی سود کنند. بر این اساس به نظر نمی‌رسد که راهکار دولت برای حذف یارانه نقدی خریداران دلار بتواند گره‌گشا باشد و تقاضای خرید دلار در بازار را کاهش دهد. این راهکار تنها می‌تواند مانع اجاره کارت‌های ملی افراد برای خرید دلار سهمیه‌ای شود. واگرنه دولت برای مدیریت بازار ارز باید دست به اقدامات ساختاری‌ بزند نه اینکه با وعده حذف یارانه نقدی سعی در مدیریت بازار داشته باشد.