ایسنا/ رئیس هیئت‌مدیره یک شرکت دانش‌بنیان گفت: استفاده از بذرهای هیبریدی ایرانی می‌تواند نقش بسیار مؤثری در خودکفایی کشور در برخی از محصولات ایفا کند.

مریم گل‌آبادی، رئیس هیئت‌مدیره و معاون تحقیق و توسعه یک شرکت دانش‌بنیان و دانشیار و عضو هیئت علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به تولید بذرهای هیبریدی ایرانی گفت: تاکنون هفت طیف از ۱۱ طیف در دست تحقیق، وارد بازار شده‌اند و ۶۷ رقم مختلف از این محصولات در مؤسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر دریافت کرده‌اند.

ثبت ۶۷ رقم از بذرهای هیبریدی ایرانی

گل‌آبادی، استاد دانشگاه آزاد و رئیس هیئت‌مدیره یک شرکت دانش‌بنیان، با اعلام این خبر افزود: محصولات ما شامل خیار گلخانه‌ای، گوجه گلخانه‌ای، گوجه فضای باز، فلفل گلخانه‌ای، هندوانه و ملون است. این ارقام نتیجه‌ی ۱۵ سال تحقیق و توسعه بوده که از سال ۱۳۸۷ آغاز شد. در سال ۱۳۸۹ وارد فاز اجرایی شدیم، سال ۱۳۹۲ شرکت را ثبت کردیم و سال ۱۳۹۳ موفق شدیم عنوان دانش‌بنیان را اخذ کنیم. هم‌اکنون نیز در دسته شرکت‌های دانش‌بنیان نوع فناور قرار داریم.

بذر ایرانی؛ جایگزین بذرهای وارداتی

وی با اشاره به اهمیت تولید داخل در حوزه بذرهای هیبریدی گفت: پیش از این، تمامی بذرهای مصرفی در کشور وارداتی و از شرکت‌های اروپایی، آمریکایی یا حتی اسرائیلی بودند. تولید این بذرها در ایران، علاوه بر جلوگیری از خروج ارز، امکان عرضه با قیمت مناسب‌تر و متناسب با اقلیم ایران را فراهم کرده است.

اشتغال‌زایی و افزایش امنیت غذایی

این مقام مسئول خاطرنشان کرد: تولید این محصولات در کشور اشتغال‌زایی قابل‌توجهی به همراه دارد. به‌طور مثال، در یک گلخانه تولید محصول، حدود ۷ تا ۸ نفر مشغول به کار می‌شوند اما اگر همان گلخانه به تولید بذر اختصاص یابد، اشتغال‌زایی آن به ۵۰ تا ۸۰ نفر افزایش پیدا می‌کند. از سوی دیگر، این تولیدات نقش مهمی در تأمین امنیت غذایی کشور دارند؛ چرا که در شرایط تحریمی، وابستگی به واردات بذر می‌تواند کشاورزی ایران را با بحران مواجه کند.

افزایش عملکرد در واحد سطح

دکتر گل‌آبادی درباره میزان بهره‌وری بذرهای هیبریدی اظهار داشت: عملکرد این بذرها از نظر کیفیت، یکنواختی محصول و میزان برداشت، نسبت به بذرهای سنتی به‌مراتب بالاتر است. البته میزان دقیق افزایش عملکرد به عوامل متعددی همچون نوع گلخانه، توانایی کشاورز و مدیریت مزرعه بستگی دارد و نمی‌توان عدد ثابتی اعلام کرد؛ اما کشاورزان کاملاً به برتری این بذرها واقف هستند و در گلخانه‌های ایران، عملاً کشت غیربذر هیبریدی وجود ندارد.

ادامه تحقیقات و توسعه محصولات جدید

وی با تأکید بر تداوم فعالیت‌های تحقیقاتی شرکت متبوعش بیان کرد: هم‌اکنون بر ایجاد ارقام جدید در همین طیف محصولات تمرکز داریم. به‌عنوان نمونه، تاکنون نزدیک به ۱۰ رقم خیار گلخانه‌ای ثبت کرده‌ایم و همچنان این روند ادامه دارد. هدف ما این است که در تمام ۱۱ گروه سبزی و صیفی به‌صورت مستمر محصولات جدیدی وارد بازار کنیم.

محدودیت شرکت‌های خصوصی در محصولات استراتژیک

رئیس این شرکت دانش‌بنیان درباره احتمال ورود به تولید بذر محصولات استراتژیکی مانند گندم گفت: فعلاً حوزه محصولات استراتژیک در ایران بیشتر در اختیار مراکز تحقیقاتی و بخش دولتی است، زیرا اصلاح بذر گندم برای شرکت‌های خصوصی صرفه اقتصادی ندارد. کشاورز می‌تواند به‌راحتی بذر را تکثیر کرده و مجدد استفاده کند، بنابراین بازار پایداری برای این نوع بذرها وجود ندارد.

صادرات غیررسمی به کشورهای منطقه

وی درباره بازارهای خارجی محصولات گفت: در حال حاضر صادرات ما غیررسمی است، اما نمونه‌هایی را به کشورهای منطقه ارسال کرده‌ایم تا در صورت سازگاری، بتوانیم صادرات رسمی را آغاز کنیم.

ترویج بذر هیبریدی؛ راهکار جایگزینی با بذرهای سنتی

گل‌آبادی در ادامه با تأکید بر لزوم ترویج بذرهای هیبریدی در میان کشاورزان اظهار داشت: بسیاری از کشاورزان همچنان از بذرهای استاندارد و سنتی استفاده می‌کنند. بهترین راه برای جایگزینی کامل، ترویج و آموزش است تا این گروه با مزایای بذرهای هیبریدی آشنا شوند، گرچه قیمت بالای این بذرها نیز یکی از موانع جدی در مسیر توسعه مصرف آن‌هاست.

این مقام مسئول با تأکید بر ظرفیت صادراتی بذرهای تولید داخل افزود: اگر مصرف این بذرها در داخل کشور نهادینه شود، می‌توان با ارتقای کیفیت و عملکرد محصولات کشاورزی، گام‌های مؤثری برای صادرات بهینه‌تر برداشت. بازار کشورهای منطقه نیز پتانسیل بالایی برای پذیرش این محصولات دارد.

لزوم حمایت هدفمند از صنعت بذر در دانشگاه‌ها

رئیس هیئت‌مدیره شرکت دانش‌بنیان و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی تأکید کرد: برای توسعه صنعت بذر در کشور، به‌ویژه در محیط‌های دانشگاهی مانند دانشگاه آزاد، باید حمایت‌های هدفمند و جدی‌تری صورت گیرد.تاکنون حمایت‌هایی از شرکت ما انجام شده که مؤثر بوده است، اما هر اندازه این حمایت‌ها بیشتر شود، سرعت توسعه و تسلط بر بازارهای داخلی و خارجی نیز افزایش خواهد یافت.

قیمت بالا؛ مانع گسترش بذرهای هیبریدی در میان کشاورزان

گل‌آبادی با اشاره به موانع موجود در مسیر گسترش مصرف بذرهای هیبریدی تصریح کرد: قیمت بالای این بذرها یکی از دلایلی است که بسیاری از کشاورزان توان خرید آن را ندارند. اگر این مشکل رفع شود و کشاورزان بیشتری بتوانند از این بذرها استفاده کنند، قطعاً شاهد توسعه قابل توجهی در عملکرد و بهره‌وری کشاورزی کشور خواهیم بود.

بذر ایرانی، گامی مؤثر در مسیر خودکفایی

وی در ادامه گفت: استفاده از بذرهای هیبریدی ایرانی می‌تواند نقش بسیار مؤثری در خودکفایی کشور در برخی از محصولات ایفا کند. این موضوع به‌ویژه در شرایطی که واردات با محدودیت‌هایی مواجه است، اهمیتی دوچندان پیدا می‌کند.

توصیه به مصرف محصولات ایرانی

وی در پایان تصریح کرد: به هر طریقی که ممکن است، باید مصرف محصولات ایرانی در حوزه کشاورزی ترویج شود. این موضوع نه تنها به اقتصاد ملی کمک می‌کند، بلکه باعث ارتقای کیفیت و امنیت غذایی کشور خواهد شد.