نی نی سایت/ بارداری پوچ یا همان حاملگی بدون جنین (Blighted Ovum)، یکی از شایع‌ترین دلایل سقط جنین در سه‌ماهه اول بارداری به‌شمار می‌ره. در این نوع بارداری، تخمک بارور شده در رحم لانه‌گزینی می‌کنه، اما جنینی درون کیسه حاملگی شکل نمی‌گیره یا خیلی زود رشد جنین متوقف می‌شه. با وجود اینکه دلایل این اتفاق اغلب خارج از کنترل مادر هستن، اما با رعایت برخی از نکات پزشکی می‌تونیم احتمال بروز بارداری پوچ رو تا حد زیادی کاهش بدیم.

در این مقاله، به بررسی راه‌های پیشگیری از بارداری پوچ می‌پردازیم.
بارداری پوچ چیست؟
بارداری پوچ، که بهش بارداری بدون جنین هم می‌گن، حالتی‌ است که کیسه حاملگی شکل می‌گیره ولی جنین داخلش وجود نداره. در بیشتر موارد، فرد تا هفته‌های ۶ یا ۷ بارداری متوجه این موضوع نمی‌شه و حتی علائم طبیعی بارداری مثل تهوع یا نبود قاعدگی رو تجربه می‌کنه.
دلایل اصلی بارداری پوچ
بر اساس تحقیقات پزشکی، عمده‌ترین علت بارداری پوچ، ناهنجاری‌های کروموزومی هست. یعنی در زمان لقاح، خطایی در تقسیم سلولی رخ می‌ده که باعث می‌شه جنین قابلیت رشد نداشته باشه. عوامل موثر در بروز ناهنجاری‌های کروموزومی و بارداری پوچ عبارتند از:

پایین بودن کیفیت اسپرم یا تخمک
 
جهش‌های ژنتیکی در زمان تقسیم سلولی
 
سن بالا (بخصوص بالای ۳۵ سال)
 
عوامل محیطی مثل آلودگی، سموم، سیگار و الکل
 

اختلالات هورمونی یا بیماری‌های زمینه‌ای مثل دیابت و کم‌کاری تیروئید
راهکارهای پیشگیری از بارداری پوچ
پیشگیری از بارداری پوچ صد درصد ممکن نیست، چون عوامل ژنتیکی نقش اصلی رو دارن، اما با برنامه‌ریزی دقیق برای قبل از بارداری، تغذیه مناسب و کنترل بیماری‌های زمینه‌ای، می‌تونیم احتمال بروز این نوع بارداری رو به حداقل برسونیم.

۱. تقویت سبک زندگی سالم
یکی از مهم‌ترین اقداماتی که می‌تونه به کاهش خطد بارداری پوچ کمک کنه، داشتن سبک زندگی سالم هست که این یعنی:

تغذیه متعادل با تمرکز روی مواد مغذی مثل اسیدفولیک، آهن، روی و ویتامین D
 
ورزش منظم (مثل پیاده‌روی روزانه یا یوگا) برای تنظیم هورمون‌ها
 
ترک سیگار، الکل و مواد مخدر
 
دوری از مواد شیمیایی مضر مثل آفت‌کش‌ها، شوینده‌های قوی و فلزات سنگین
۲. مصرف مکمل‌های بارداری پیش از لقاح
قبل از اقدام به بارداری، مصرف ویتامین‌های بارداری حاوی اسید فولیک می‌تونه به رشد صحیح جنین و کاهش ناهنجاری‌های کروموزومی کمک کنه. اسید فولیک نقش حیاتی در تشکیل لوله عصبی جنین داره. بهتره مصرفش رو حداقل ۳ ماه قبل از بارداری شروع کنین.

۳. بررسی و درمان بیماری‌های زمینه‌ای
اختلالات هورمونی و بیماری‌هایی مثل:

دیابت کنترل‌نشده
 
اختلالات تیروئیدی

سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS)
می‌تونن احتمال بارداری پوچ رو افزایش بدن. پس بهتره قبل از اقدام به بارداری، با مراجعه به متخصص، این بیماری‌ها رو تحت کنترل دربیارین. اگر هم بیماری خاصی ندارین باز هم بهتره یک چکاپ کامل انجام بدین تا قبل از بارداری وضعیت سلامتی‌تون ارزیابی بشه.

۴. بررسی ژنتیکی زوجین
اگر سابقه سقط مکرر یا بارداری پوچ تکراری دارین، گاهی لازمه بررسی‌های ژنتیکی انجام بدین آزمایش‌هایی مثل کاریوتایپ (بررسی نقشه کروموزومی) و بررسی جهش‌های ژنتیکی نهفته به پزشک کمک می‌کنه تا ریسک بارداری پوچ در آینده رو ارزیابی و مدیریت کنه.

۵. کاهش استرس
استرس مزمن می‌تونه تعادل هورمونی بدن رو به‌هم بزنه و فرآیند تخمک‌گذاری یا لانه‌گزینی رو مختل کنه. اگر خیلی استرسی هستین پیشنهاد می‌شه از روش‌های زیر برای کنترل استرس استفاده کنین:

مدیتیشن، یوگا یا تنفس عمیق
 
گفت‌وگو با مشاور یا روانشناس
 
خواب کافی و باکیفیت
 
اقدامات بعد از تشخیص بارداری پوچ
در صورتی که بارداری پوچ تشخیص داده شد، پزشک بسته به شرایط ممکنه سه روش رو پیشنهاد بده:

انتظار برای سقط طبیعی
 
دارو برای تحریک سقط
 
عمل تخلیه رحم (D&C) و کوتاژ
در هر صورت، تجربه این نوع سقط می‌تونه از نظر روحی بسیار سنگین باشه. پیشنهاد می‌شه حتماً از حمایت عاطفی خانواده، دوستان یا روان‌درمانگر کمک بگیرین.

احتمال بارداری سالم بعد از بارداری پوچ
احتمال بارداری سالم بعد از بارداری پوچ به‌طور کلی بالاست و اغلب زنان پس از یک تجربه بارداری پوچ می‌تونن بارداری موفق و سالمی داشته باشن. طبق مطالعات بالینی، بیش از ۸۵ تا ۹۰ درصد زنانی که یک بار دچار بارداری پوچ شدن، در بارداری‌های بعدی بدون مشکل خاصی صاحب فرزند می‌شن. چون بارداری پوچ معمولاً به‌دلیل اختلال تصادفی در تقسیم کروموزوم‌ها اتفاق می‌افته و لزوماً نشانه‌ی یک مشکل زمینه‌ای دائمی نیست. با این حال، توصیه می‌شه قبل از تلاش برای بارداری مجدد، حداقل ۲ تا ۳ سیکل قاعدگی طبیعی داشته باشین و در صورت سابقه بارداری پوچ مکرر، بررسی‌های ژنتیکی و هورمونی انجام بشه.

حرف آخر
جلوگیری از بارداری پوچ نیاز به رعایت یک سری نکات علمی و سبک زندگی سالم داره. با مصرف مکمل‌ها، کنترل بیماری‌های زمینه‌ای، کاهش استرس و مشاوره با متخصص، می‌تونین شانس بارداری موفق رو بالا ببرین.
یادتون باشه که برای بارداری پوچ به دنبال مقصر نباشین. گاهی بدن، طبیعتاً بارداری‌هایی که احتمال موفقیت ندارن رو متوقف می‌کنه. مهم اینه که با آگاهی، مراقبت و امید، راه بارداری بعدی‌تون رو هموار کنین.