شفقنا/ بر اساس آمارهای بانک جهانی اقتصاد کشورهای عربی تفاوت چشمگیری با یکدیگر از لحاظ درآمدهای سرانه دارند به طوری که درآمد سرانه آنها بین ۱۰۰۰ دلار و بیش از  ۸۰ هزار دلار در سال در نوسان است،برخی کشورها برای پروژه‌های اکتشافی در فضا هزینه صرف می‌کنند و بعضی کشورها نیز درگیر منازعات ویرانگر و اقتصادی فروپاشیده هستند.

به نقل از الجزیره، بانک جهانی سالانه اقتصادهای جهان را به چهار دسته تقسیم می‌کند:درآمد پایین،درآمد متوسط رو به پایین،درآمد متوسط رو به بالا، درآمد بالا.
این امر بر اساس درآمد ناخالص ملی سرانه و با استفاده از روشی که به عنوان «روش اطلس»شناخته می‌شود، محاسبه می‌شود.
این طبقه‌بندی نه تنها منعکس‌کننده استاندارد زندگی است، بلکه به تعیین واجد شرایط بودن کشورها برای دریافت کمک‌های توسعه‌ای و تأمین مالی ترجیحی نیز کمک می‌کند.

درآمد ناخالص ملی سرانه به چه معناست؟
بانک جهانی از شاخص درآمد ناخالص ملی (GNI) استفاده می‌کند که با جمع کردن تولید ناخالص داخلی، خالص دریافتی از خارج از کشور (مانند وجوه ارسالی) و خالص مالیات بر تولید محاسبه می‌شود.
درآمد ناخالص ملی سرانه، میانگین درآمد سالانه یک شهروند را اندازه‌گیری می‌کند و به عنوان شاخص اساسی رفاه اقتصادی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
طبق پلتفرم OWorld in Data، این شاخص با در نظر گرفتن نرخ تورم و تفاوت در هزینه‌های زندگی تنظیم شده و بر اساس قیمت‌های سال ۲۰۲۱ به دلار بین‌المللی تخمین زده می‌شود.

روش اطلس چیست؟
روش اطلس مبتنی بر محاسبه میانگین نرخ ارز محلی در برابر دلار آمریکا طی سه سال متوالی است، ضمن اینکه نرخ تورم محلی نسبت به ایالات متحده را نیز در نظر می‌گیرد که این امر تأثیر نوسانات نرخ ارز را کاهش می‌دهد. این امر منجر به طبقه‌بندی پایدارتر و دقیق‌تر کشورها می‌شود.
طبق پایگاه داده اصطلاحات سازمان ملل متحد، از این روش برای محاسبه درآمد ناخالص ملی (GNI) به دلار، تقسیم بر جمعیت، برای به دست آوردن سرانه درآمد ناخالص ملی روش اطلس استفاده می‌شود.

طبقه‌بندی بانک جهانی کشورها بر اساس درآمد (۲۰۲۶)
برای سال مالی ۲۰۲۶، از ژوئیه ۲۰۲۵ تا ژوئن ۲۰۲۶، بانک جهانی کشورها را به شرح زیر طبقه‌بندی می‌کند:
کم‌درآمد: درآمد سرانه ۱۱۳۵ دلار یا کمتر.
درآمد متوسط رو به پایین: بین ۱۱۳۶ تا ۴۴۹۵ دلار.
درآمد متوسط رو به بالا: بین ۴۴۹۶ تا ۱۳۹۳۵ دلار.
درآمد بالا: بیش از ۱۳۹۳۵ دلار.
بانک جهانی در بیانیه سالانه خود توضیح داد: «این طبقه‌بندی ابزاری تحلیلی برای بررسی فرصت‌های توسعه و هدایت کمک‌ها و تأمین مالی بر اساس سطح نیاز واقعی است.»

کشورهای عربی کم‌درآمد
این کشورها با چالش‌های پیچیده اقتصادی و امنیتی روبرو هستند و درآمد سرانه سالانه آنها کمتر از ۱۱۳۵ دلار است:
سومالی
یمن
سوریه
سودان
این شرایط اغلب با بی‌ثباتی سیاسی، زیرساخت‌های رو به زوال، تولید داخلی ضعیف و اثرات درگیری‌های مسلحانه و تحریم‌های بین‌المللی مرتبط است.

کشورهای عربی با درآمد متوسط رو به پایین
این کشورها در محدوده درآمد سرانه ۱۱۳۶ تا ۴۴۹۵ دلار در سال قرار می‌گیرند:
مصر
فلسطین
اردن
لبنان
مراکش
تونس
موریتانی
جیبوتی
کومور

در این میان، باید گفت که کشورهایی مانند مصر و لبنان، با وجود داشتن پتانسیل توسعه قابل توجه، از بحران‌های اقتصادی پیچیده رنج می‌برند به طوری که تورم و نرخ ارز تأثیر منفی بر قدرت خرید مردم دارد.

کشورهای عربی با درآمد متوسط رو به بالا
شامل کشورهایی با درآمد سرانه سالانه بین ۴۴۹۶ تا ۱۳۹۳۵ دلار می‌شود:
الجزایر
عراق
لیبی
این کشورها با وجود منابع طبیعی خود، از نوسانات درآمدی ناشی از نوسان قیمت نفت، همراه با بحران‌های نهادی یا سیاسی که سرعت رشد را کند می‌کند، رنج می‌برند.
کشورهای عربی با درآمد بالا
در صدر این فهرست، کشورهای شورای همکاری خلیج فارس قرار دارند که درآمد سرانه سالانه آنها از ۱۳۹۳۵ دلار فراتر رفته است:
قطر
امارات متحده عربی
عربستان
کویت
عمان
بحرین
بانک جهانی این رتبه‌بندی را به افزایش درآمدهای نفتی، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها، آموزش و فناوری و سیاست‌های مالی پایدار نسبت می‌دهد.
رتبه‌بندی‌های سالانه بانک جهانی، شکاف درآمدی شدیدی را بین کشورهای عربی نشان می‌دهد، به طوری که کشورهای ثروتمند قادر به تأمین مالی پروژه‌های بلندپروازانه در کنار کشورهای دیگری قرار دارند که از فروپاشی اقتصادی و معیشتی رنج می‌برند. کارشناسان تأکید می‌کنند که گذار بین این دسته‌ها غیرممکن نیست، بلکه به اراده سیاسی، سرمایه‌گذاری در مردم و آموزش و محیط کسب‌وکار پایدار بستگی دارد.
همانطور که «اریک پونتی»، اقتصاددان بانک جهانی توضیح می‌دهد، «رتبه‌بندی درآمد حتمی نیست، بلکه لحظه‌ای برای سنجش پیشرفت یا کاهش و فرصتی برای تنظیم مجدد اولویت‌های توسعه است.»