ایلنا/ استاد روابط بین الملل گفت: فعال سازی مکانیسم ماشه توسط اروپا غیرقانونی است و چون غیرقانونی است روسیه و چین هم می‌توانند اقداماتی انجام دهند ولی چرا غیر قانونی است؟ چون مکانیزم ماشه وقتی می‌تواند فعال شود که ایران از تعهداتی که انجام داده در برجام خارج شود. اول آمریکا و سپس اروپا از تعهدات خود خارج شده‌اند یعنی اروپا و آمریکا از برجام خارج شده‌اند و به دنبال آن، اروپایی‌ها نیامده‌اند تا تلافی کنند یا اقدامی انجام دهند که تحریم‌های ایران برداشته شود.

عبدالرضا فرجی‌چراد استاد جغرافیای  سیاسی در گفت‌وگو با ایلنا، در رابطه با تهدیدات اروپایی‌ها مبنی بر فعال‌سازی مکانیزم ماشه و اقدامات ایران برای مواجهه با تبعاتی که در پی خواهد داشت، گفت:  اکنون شرایطی فراهم شده که با توجه به تنگی وقت، اروپایی‌ها این مکانیزم را به تدریج فعال کنند. عقیده شخصی بنده این است که اروپا علاقه‌ای به این کار ندارد و می‌خواهد که ایران بتواند خواسته‌های آن‌ها را برآورده کند و مکانیزم ماشه فعال نشود. علت عدم علاقه آن‌ها هن این است که عاقبت کار برایشان مشخص نیست و نمی‌دانند چه پیش خواهد آمد. احتمال دارد که با فعال کردن مکانیزم ماشه، ایران هم از ان پی تی خارج شود و این امر کار را برای غربی‌ها و اروپایی‌ها دشوار می‌کند. ضمن اینکه روابط تیره کنونی را تیره‌تر می‌سازد. طبیعتاً مسئله تحریم‌های سازمان ملل مشکلات جدی برای ایران به وجود می‌آورد، از جمله مشکلاتی در فروش نفت و حرکت کشتی‌ها و به تبع آن، بالا رفتن تنش‌ها هم اتفاق می‌افتد. اروپا هم هر روز مطرح می‌کند که می‌خواهد مکانیزم ماشه را فعال کند و این یک نوع عملیات تحریک‌آمیز است تا ایران پای میز مذاکره با آمریکا بنشیند و به توافق برسد. 

اگر توافقی بین ایران و آمریکا حاصل شود اروپا تغییر نظر می‌دهد

وی ادامه داد: در نهایت، اگر ایران و آمریکا به توافق نرسند، اروپایی‌ها مکانیزم ماشه را فعال می‌کنند، باید ببینیم که مذاکرات چه زمانی شروع می‌شود، ممکن است هفته آینده مذاکرات آغاز شود. یک نکته را هم نباید فراموش کرد که اگر مکانیزم ماشه توسط اروپا فعال شود، طرفین یک ماه مهلت فرصت دارند تا به آن اعتراض کنند. این یک ماه فرصت خوبی است؛ یعنی وقتی مکانیزم ماشه فعال شد، اگر توافقی انجام شود، اروپا دوباره می‌تواند آن را پس بگیرد. لذا ممکن است که مکانیزم ماشه فعال شود و طبیعی است که ایران هم از ان پی تی خارج شود. در این یک ماه، اگر توافقی صورت گیرد، اروپا نظر خود را تغییر می‌دهد و ممکن است ایران هم از تصمیم خود برای خروج از ان پی تی هم منصرف شود.

این تحلیل‌گر مسائل بین‌الملل در رابطه جدیت تروئیکای اروپایی در فعال‌سازی مکانیسم ماشه عنوان کرد: بالاخره این‌ها باید ثبت درخواست را انجام دهند. زیرا خودشان هم فکر می‌کنند که ثبت آن، نوعی فشار به ایران خواهد بود. فشار اقتصادی به ایران، وقتی اتفاق می‌افتد که مکانیزم ماشه را در شورای امنیت ثبت کنند، این قطعا بر  اقتصاد تأثیر می‌گذارد و قیمت طلا و دلار بالا می‌رود که خود نوعی فشار است. 

فعال‌سازی مکانیسم ماشه توسط اروپا غیرقانونی است 

فرجی راد در خصوص نقش روسیه و چین در مخالفت با اقدامات اروپایی‌ها برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه اظهار کرد: این اقدام اروپا غیرقانونی است و چون غیرقانونی است روسیه و چین هم می‌توانند اقداماتی انجام دهند ولی چرا غیرقانونی است؟ چون مکانیزم ماشه وقتی می‌تواند فعال شود که ایران از تعهداتی که انجام داده در برجام خارج شود. اول آمریکا و سپس اروپا از تعهدات خود خارج شده‌اند یعنی اروپا و آمریکا از برجام خارج شده‌اند و به دنبال آن، اروپایی‌ها نیامده‌اند تا تلافی کنند یا اقدامی انجام دهند که تحریم‌های ایران برداشته شود. ایران به تلافی این اقدامات، غنی‌سازی را افزایش داده است، اما اکنون ایران می‌گوید که  ما تعهدات خود را در قبال عدم انجام تعهدات طرف مقابل انجام نداده‌ایم و   آمادگی داریم که به تعهدات برجامی خود بازگردانیم و در مذاکرات با آمریکا آمادگی داریم به غنی‌سازی ۳.۶۷ برگردیم. بنابراین، سوال ایران این است که چرا می‌خواهید دوباره ما را با اقدامات تنبیهی بترسانید؟ یعنی در برجام، یک غنی سازی ۳.۶۷ وجود داشته که ایران اکنون آمادگی دارد که به آن برگردد. این آمریکا و اروپا هستند که می‌گویند نه؛ ما غنی‌سازی صفر می‌خواهیم. اروپا و آمریکا تخلف می‌کنند و غنی‌سازی ۲۰ درصد و ۶۰ درصد برای این بوده که نشان داده شود که طرف مقابل تخلف کرده‌ است ولی اکنون آمادگی داریم که به ۳.۶۷ برگردیم، این طرف مقابل است که باید به تحریم‌هایی که بر ما گذاشته‌ را بردارد.

روسیه و چین باید به سازمان ملل نامه بنویسند

وی خاطرنشان کرد:  به نظر من روسیه و چین بارها شفاهی و در شورای حکام هم گفته‌اند، این میزان غنی‌سازی از ابتدا فرض بوده است و می‌توانند مجددا این موضوع را مطرح کنند. همین الان هم به نظر من ایران باید به سازمان ملل نامه بنویسد و باید این نکته‌ای که من گفتم را بگوید و روسیه و چین هم باید نامه بنویسند و بگویند که اروپایی‌ها تعهدات خود را اجرا نکرده‌اند. ایران تعهد خود را انجام داده است  و اکنون ایران حاضر است به ۳.۶۷ برگردد و باید این موضوعات در ماه اکتبر برطرف شود.