دنیای اقتصاد/متن پیش رو در دنیای اقتصاد منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست

جنگ مسکو و کی‌‌یف وارد مرحله جدیدی شد

در روزهای اخیر، جنگ میان روسیه و اوکراین با حملات گسترده هوایی از هر دو سو وارد مرحله جدیدی از تنش شده است. درحالی‌که روسیه با یکی از مرگبارترین حملات هوایی خود، کی‌یف را هدف قرار داد، اوکراین نیز با به‌کارگیری صدها پهپاد دوربرد، زیرساخت‌های انرژی و صنایع دفاعی روسیه را در عمق خاک این کشور نشانه گرفت. این تحولات همزمان با نشانه‌هایی از عزم ولادیمیر پوتین برای ادامه جنگ و تصرف مناطق استراتژیک، چشم‌انداز صلح را بیش از پیش تیره کرده است.

موج جدید حملات پهپادی از روز پنج‌شنبه (۹مردادماه) کلید خورد و طی دو روز بعد از آن شدت یافت. حمله روز پنج‌شنبه یکی از مرگبارترین حملات هوایی امسال بود که پایتخت اوکراین را نشانه گرفت و آن را به «روزی خونین» تبدیل کرد. به گزارش گاردین، شمار قربانیان حمله هوایی سنگین روسیه در روز پنج‌شنبه (۹ مردادماه) به ۳۱ نفر افزایش یافت. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین ضمن تایید این آمار اعلام کرد که پنج کودک، از جمله یک نوزاد دو ساله، در میان جان‌باختگان هستند. این حمله که با بیش از ۳۰۰پهپاد و هشت موشک انجام شد، ۱۵۹زخمی نیز برجای گذاشت.

حملات روسیه متوقف نشد و در روزهای بعد نیز ادامه یافت. به گزارش الجزیره، با به پرواز درآمدن جنگنده‌های میگ-۳۱ روسی که حامل موشک‌های مافوق صوت کینژال هستند، به شهروندان اوکراینی هشدار داده شد که شب شنبه را در پناهگاه‌ها سپری کنند. این حملات بخشی از یک «استراتژی تشدید شده» است. به گزارش «کی‌یف تایمز»، روسیه تنها در ماه گذشته میلادی ۶۱۲۹پهپاد به سمت اوکراین شلیک کرد؛ رقمی که ۱۴برابر تعداد پهپادهای شلیک‌شده در مدت مشابه سال گذشته است. نیروهای روسی همچنین تاکتیک‌های خود را پیچیده‌تر کرده‌اند. پهپادهای آنها اکنون در ارتفاع بالا از سطح زمین پرواز می‌کنند که سرنگونی‌شان با مسلسل را دشوار می‌سازد. علاوه بر پهپادهای انتحاری، روسیه از پهپادهای «طعمه» برای فریب و تخلیه مهمات پدافندی اوکراین و پهپادهای «شناسایی» برای ردیابی سامانه‌های دفاعی استفاده می‌کند. این رگبارهای سنگین پهپادی، سپر دفاعی اوکراین را اشباع کرده و راه را برای اصابت موشک‌های مرگبار هموار می‌سازند؛ تاکتیکی که اوکراین را بیش از پیش به سامانه‌های پدافند هوایی غربی مانند پاتریوت وابسته کرده است.

 حمله اوکراین به قلب صنعتی و نظامی روسیه
به گزارش «موسسه مطالعات جنگ»، در واکنشی قاطع به حملات روسیه، اوکراین در شب اول و دوم اوت (جمعه و شنبه برابر با ۱۰ و ۱۱مردادماه)، عملیات پهپادی گسترده و هماهنگی را علیه اهداف استراتژیک در عمق خاک روسیه اجرا کرد. این حملات که توسط سرویس امنیتی اوکراین و هواپیماهای بدون سرنشین هدایت می‌شد، دو بخش کلیدی ماشین جنگی مسکو، یعنی زیرساخت‌های انرژی و پایگاه‌های صنعتی-نظامی‌اش را هدف قرار داد. در بخش انرژی، چندین پالایشگاه و انبار سوخت مهم مورد حمله قرار گرفتند. پالایشگاه ریازان، یکی از چهار پالایشگاه بزرگ روسیه که ۸.۴درصد از سوخت جت این کشور را تولید می‌کند، دچار آتش‌سوزی گسترده شد. همچنین پالایشگاه نووکویبیشفسک در سامارا و انبارهای نفت در ورونژ و سوچی نیز هدف قرار گرفتند که در سوچی منجر به آتش‌سوزی یک مخزن ۲۰۰۰ مترمکعبی و توقف پروازهای فرودگاه بین‌المللی این شهر شد. علاوه بر این، اداره کل اطلاعات نظامی اوکراین از آسیب دیدن و از کار افتادن بخشی از خط لوله گاز «آسیای میانه -  مرکز» در استان ولگوگراد و همچنین یک پست برق کلیدی در روستوف خبر داد.

در بخش صنعتی-نظامی، حملات بر مراکز تولید و پشتیبانی نظامی متمرکز بود. کارخانه الکتروپریبور در پنزا که تجهیزات حساس ارتباطی و کنترلی برای ارتش روسیه تولید می‌کند، هدف قرار گرفت. پایگاه هوایی پریمورسکو-آختارسک در کراسنودار که به‌عنوان محل ذخیره و پرتاب پهپادها استفاده می‌شد، دچار آتش‌سوزی شد و سامانه راداری پیشرفته «Periscope-VM» در نزدیکی فئودوسیا در کریمه منهدم شد. مقامات روسی ضمن تایید این حملات و ادعای سرنگونی صدها پهپاد، کشته شدن دست‌کم سه غیرنظامی را در مناطق سامارا، پنزا و روستوف تایید کردند. اوکراین تاکید کرده است که این حملات با هدف تضعیف توانایی نظامی مسکو و در پاسخ به حملات بی‌وقفه روسیه به شهرهای اوکراین انجام می‌شود.

تلفات و خسارات در میدان نبرد
در کنار حملات هوایی، درگیری‌های زمینی نیز ادامه دارد. وزارت دفاع روسیه از تصرف روستای «الکساندرو-کالینووِه» در منطقه دونتسک خبر داد. در جبهه جنوبی، مقامات اوکراینی از ساکنان محله «کورابل» در شهر خرسون خواستند تا پس از آسیب دیدن پل ارتباطی این منطقه توسط نیروهای روسی، آنجا را تخلیه کنند. همچنین، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از شنیده شدن صدای انفجار و مشاهده دود در نزدیکی نیروگاه هسته‌ای زاپوریژیا که تحت اشغال روسیه است، ابراز نگرانی کرد. مقامات منصوب روسیه در این نیروگاه، اوکراین را به گلوله‌باران و کشتن یک غیرنظامی متهم کردند. بر اساس تحلیل «موسسه مطالعات جنگ»، حملات اخیر اوکراین تنها یک پاسخ تاکتیکی نیست، بلکه بخشی از یک استراتژی بلندمدت برای فرسایش توان اقتصادی و نظامی روسیه است. با این حال، شواهد نشان می‌دهد که ولادیمیر پوتین نیز خود را برای یک جنگ طولانی آماده می‌کند.

تمایل پوتین برای تصرف «کمربند استحکامات» اوکراین (شهرهایی مانند اسلوویانسک و کوستیانتینیفکا) نشان می‌دهد که او آماده نادیده گرفتن ضرب‌الاجل‌های دیپلماتیک (مانند پیشنهاد صلح ترامپ) و آغاز عملیات‌های پیچیده و چندساله است. تصرف این منطقه که به شدت استحکام یافته، نیازمند یک تلاش نظامی عظیم، عبور از موانع طبیعی دشوار و ماه‌ها یا حتی سال‌ها نبرد خواهد بود. «موسسه مطالعات جنگ» معتقد است با توجه به اینکه تصرف شهر «چاسیو یار» ۱۴ماه طول کشید، حمله به «کوستیانتینیفکا» که سه‌برابر بزرگ‌تر است، می‌تواند یک چالش بسیار طولانی‌مدت برای ارتش روسیه باشد. اگرچه توانایی روسیه برای حفظ یک عملیات چندساله پس از سه‌سال جنگ فرسایشی مورد تردید است، اما به نظر می‌رسد پوتین با توجه به سرعت پیشروی فعلی نیروهایش، به قدرت و دوام ارتش و اقتصاد روسیه اطمینان دارد و مصمم به ادامه جنگ تا دستیابی به اهداف استراتژیک خود است.