ایرنا/ زنجان - ایرنا - معاون هماهنگی برنامه ریزی و بودجه سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان زنجان گفت: بر اساس نتایج طرح آمارگیری وضعیت درآمد و هزینه خانوارها در کشور، میزان درآمد خانوارهای شهری این استان برای نخستین بار از میانگین کشوری بالاتر رفته است.  

به گزارش ایرنا، طرح آمارگیری درآمد و هزینه خانوار که از سال ۱۳۴۲ در مناطق روستایی و سال ۱۳۴۷ در مناطق شهری آغاز شده، یکی از قدیمی‌ترین و مهم‌ترین طرح‌های آماری کشور است.
این طرح با هدف برآورد متوسط هزینه و درآمد خانوارهای شهری و روستایی توسط مرکز آمار ایران در سطح کشور و استان‌ها اجرا می‌شود و نقش مهمی در بررسی روند مصرف کالاها و خدمات، مطالعه روابط اقتصادی - اجتماعی خانوارها، ارزیابی آثار سیاست‌های اقتصادی، عدالت اجتماعی و شناسایی خانوارهای زیر خط فقر دارد. همچنین نتایج آن از منابع اصلی تامین اطلاعات مورد نیاز حساب‌های ملی و منطقه‌ای برای برنامه‌ریزی اقتصادی و اجتماعی است.
در سال ۱۴۰۳ این طرح با نمونه‌گیری از حدود ۲۰ هزار خانوار شهری و ۱۹ هزار خانوار روستایی انجام شد که نتایج نشان می‌دهد «متوسط هزینه سالانه یک خانوار شهری» در سال ۱۴۰۳ حدود «۲۷۰ میلیون تومان» بوده که نسبت به سال قبل ۳۰ درصد افزایش داشته است.

خبرنگار ایرنا برای اطلاعات از جزییات نتایج این طرح و برش استانی آن در زنجان با خلیل قاسملو، معاون هماهنگی برنامه ریزی و بودجه سازمان مدیریت و برنامه ریزی این استان، گفت و گو کرده است.

ایرنا. بر اساس گزارش‌ منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران در خصوص وضعیت درآمد و هزینه خانوارها در سال ۱۴۳۰، استان زنجان شاهد تحولات مثبتی در شاخص‌های اقتصادی، به ویژه در حوزه درآمد خانوارهای شهری بوده است، جزییات بیشتری را در این خصوص بیان فرمایید. ‌

قاسملو : در سال ۱۴۰۳، درآمد متوسط خانوارهای شهری استان زنجان با ۵ درصد افزایش نسبت به متوسط کشوری، برای نخستین بار از این شاخص فراتر رفت. این در حالی است که در سال گذشته، درآمد متوسط خانوارهای شهری استان ۱.۵ درصد کمتر از متوسط کشوری بود. این دستاورد، نشان‌دهنده ارتقاء قابل ملاحظه وضعیت اقتصادی خانوارهای شهری استان است.

ایرنا. از منظر آماری، جایگاه استان زنجان در مقایسه با سایر استان‌ها در حوزه درآمد متوسط خانوارهای شهری چگونه بوده است؟

قاسملو: درآمد متوسط خانوارهای شهری استان زنجان در سال ۱۴۰۳ بالغ بر ۳۶۰.۵ میلیون تومان بوده که با ارتقای ۲ پله‌ای نسبت به سال ۱۴۰۲، در جایگاه ششم کشوری قرار گرفته است. لازم به ذکر است، بالاترین درآمد متوسط خانوارهای شهری متعلق به استان تهران با ۴۹۳ میلیون تومان و پایین‌ترین آن مربوط به استان ایلام با ۲۱۴ میلیون تومان است. درآمد متوسط خانوارهای شهری استان زنجان معادل ۷۳ درصد درآمد متوسط خانوارهای شهری استان تهران و ۱۶۸ درصد درآمد متوسط خانوارهای شهری استان ایلام است.

ایرنا: وضعیت هزینه متوسط خانوارهای شهری استان زنجان در سال ۱۴۰۳ چگونه بوده است؟

قاسملو: در بخش هزینه متوسط خانوارهای شهری استان زنجان شاهد جهشی چشمگیر بوده است. این شاخص در سال ۱۴۰۳ به ۳۰۵ میلیون تومان رسیده و از جایگاه چهارم کشوری در سال ۱۴۰۲، به جایگاه دوم در بین استان‌های کشور، پس از استان تهران، ارتقاء یافته است. این میزان هزینه، ۱۳ درصد بیشتر از متوسط کشوری است. در این حوزه، استان تهران با ۳۹۵ میلیون تومان و استان سمنان با ۱۵۳ میلیون تومان به ترتیب بالاترین و پایین‌ترین هزینه‌های متوسط خانوار را به خود اختصاص داده‌اند.

ایرنا. با توجه به این آمار، می‌توان نتیجه گرفت که مدیریت مالی در خانوارهای شهری استان نیز دستخوش تغییرات مثبتی شده است. نسبت پس‌انداز به درآمد در خانوارهای شهری زنجان چه میزان بوده است؟

قاسملو: در سال ۱۴۰۳، به طور متوسط ۸۴ درصد از درآمد متوسط خانوارهای شهری استان زنجان هزینه شده است، به عبارت دیگر، ۱۶ درصد از متوسط درآمد این خانوارها پس‌انداز گردیده است. این نسبت در مقیاس کشوری، ۲۱.۵ درصد گزارش شده است.

ایرنا. درآمد متوسط خانوارهای روستایی چگونه بوده است؟

قاسملو: درآمد متوسط خانوارهای روستایی استان زنجان در سال ۱۴۰۳ معادل ۲۴۷ میلیون تومان بوده که بدون تغییر نسبت به جایگاه سال ۱۴۰۲، همچنان در رتبه هفتم کشوری قرار گرفته است. نکته حائز اهمیت این است که درآمد متوسط خانوارهای روستایی استان زنجان، ۲۳ درصد بالاتر از متوسط کشوری است. بالاترین درآمد متوسط خانوارهای روستایی متعلق به استان یزد با ۳۳۷ میلیون تومان و پایین‌ترین آن مربوط به استان سیستان و بلوچستان با ۹۲ میلیون تومان بوده است. درآمد متوسط خانوارهای روستایی استان زنجان معادل ۷۳ درصد درآمد متوسط خانوارهای روستایی استان یزد و ۲۶۸ درصد درآمد متوسط خانوارهای روستایی استان سیستان و بلوچستان گزارش شده است.

ایرنا. در خصوص هزینه متوسط خانوارهای روستایی، چه آماری در دست است؟

هزینه متوسط خانوارهای روستایی استان زنجان در سال ۱۴۰۳ بالغ بر ۱۸۸ میلیون تومان بوده که با جهشی قابل توجه، از جایگاه دهم کشوری در سال ۱۴۰۲ به جایگاه هفتم در بین استان‌های کشور افزایش یافته است. این میزان هزینه، ۱۳ درصد بیشتر از متوسط کشوری است. استان بوشهر با ۲۳۵ میلیون تومان و استان سیستان و بلوچستان با ۷۶ میلیون تومان به ترتیب بالاترین و پایین‌ترین هزینه‌های متوسط خانوارهای روستایی را به خود اختصاص داده‌اند.

ایرنا. نسبت پس‌انداز به درآمد در خانوارهای روستایی استان زنجان چقدر است؟

قاسملو: به طور متوسط ۷۶ درصد از درآمد متوسط خانوارهای روستایی استان زنجان در سال ۱۴۰۳ هزینه شده است؛ به عبارت دیگر، ۲۴ درصد از متوسط درآمد این خانوارها پس‌انداز شده. این نسبت در کل خانوارهای روستایی کشور، ۷۱ درصد بوده است.

ایرنا. در جمع‌بندی پایانی، چه نکات کلیدی دیگری از نتایج این آمارگیری قابل استنتاج است؟

قاسملو: دو نکته اساسی در این گزارش قابل ذکر است. نخست، متوسط درآمد هر خانوار شهری استان زنجان ۴۵.۷ درصد بیشتر از متوسط درآمد هر خانوار روستایی استان بوده است. این شاخص در سطح متوسط کشوری ۵۸.۶ درصد است، که نشان‌دهنده کمتر بودن شکاف درآمدی بین درآمدهای شهری و روستایی در استان نسبت به متوسط کشوری است. مورد دوم، متوسط هزینه هر خانوار شهری استان زنجان ۶۲ درصد بیشتر از متوسط هزینه هر خانوار روستایی استان بوده است. این شاخص در سطح متوسط کشوری ۳۳.۷ درصد است، که نشان‌دهنده بالا بودن شکاف هزینه‌ای بین هزینه‌های شهری و روستایی در استان نسبت به متوسط کشوری است. این موضوع که شکاف درآمدی در استان زنجان نسبت به متوسط کشوری پایین‌تر و شکاف هزینه‌ای بالاتر است، لزوم انتشار نتایج تفصیلی طرح و بررسی‌های دقیق‌تر کارشناسی را ایجاب می‌کند. ‌