آخرین خبر/ متن پیش رو در روزنامه الاخبار منتشر شده و آخرین خبر جهت اطلاع مخاطبان از مطالب منتشر شده در رسانه‌های خارجی آن را ترجمه کرده است

هم‌زمان با تشدید تقابل میان واشنگتن و تهران، عراق بار دیگر به خط تماس بازگشته است؛ در میان نگرانی‌هایی فزاینده از لغزش امنیتی، اقتصادی و سیاسی که می‌تواند این کشور را دوباره به میدان جنگی باز تبدیل کند.

بغداد-فقار فاضل| در سایه جنگ آشکار میان ایالات متحده و اسرائیل از یک سو و ایران از سوی دیگر، عراق بار دیگر خود را در قلب طوفان می‌بیند. ترور رهبر ایران، [آیت الله] سید علی خامنه‌ای، و حملات موشکی و پهپادیِ پس از آن، کشور را وارد «ساعت صفر» کرده است؛ توصیفی که دو فرمانده ارشد از دو گروه مسلح، در گفت‌وگو با روزنامه الاخبار، به کار بردند و تأکید کردند که «مرحله کنونی، خطرناک‌ترین وضعیت در سال‌های اخیر است».

در نخستین بیانیه از این دست از زمان آغاز تشدید تنش‌ها، «کتائب حزب‌الله ـ عراق» اعلام کرد: «برای ما محرز شده است که جنگنده‌ها و پهپادهایی که به عراق تجاوز کردند، از پایگاه‌های آمریکایی مستقر در اردن به پرواز درآمده‌اند.» این گروه همچنین افزود: «ما در انتظاریم ببینیم اظهارات جنایتکار، ترامپ، درباره اعزام نیروهای زمینی آمریکایی به منطقه، به کجا خواهد انجامید.» این گروه همچنین عربستان سعودی و امارات را فراخواند که «گفتمان خود را متناسب با اندازه واقعی‌شان تنظیم کنند»، و مدعی شد که «نقش آنها از کارکردی لجستیکی فراتر نمی‌رود و سرزمین‌ها و امکانات خود را در خدمت پروژه صهیونیستی ـ آمریکایی قرار داده‌اند».

در ادامه گفت‌وگوی آن دو فرمانده، که نخواستند نامشان فاش شود، آمده است که به همه تشکیلات دستور «آمادگی کامل برای هرگونه حمله» داده شده است؛ آن هم پس از آنکه در دو روز گذشته، مقرهای وابسته به «حشد الشعبی» و گروه‌های مسلح در الانبار، بابل (جرف‌الصخر)، دیالی و المثنی هدف مجموعه‌ای از حملات هوایی قرار گرفتند. آن دو همچنین گفتند: «اسرائیل می‌کوشد ما را بیشتر تحریک کند و نبرد را به داخل عراق بکشاند، و این برای ما دیگر قابل پیش‌بینی است.» آنها تأکید کردند که «فرماندهان ارشد همچنان در داخل عراق هستند و کشور را ترک نکرده‌اند» و «به‌صورت میدانی اوضاع را مدیریت می‌کنند تا برای هرگونه تشدید حملات علیه حشد آماده باشند».

در مقابل، یکی از این دو فرمانده فاش کرد که محمد شیاع السودانی، نخست‌وزیر عراق، از فالح الفیاض، رئیس هیئت «حشد الشعبی»، خواسته است که آهنگ تحرکات را کنترل کند و خارج از منظومه رسمی امنیتی اقدامی صورت نگیرد؛ تلاشی آشکار برای جلوگیری از لغزش به سوی یک رویارویی تمام‌عیار. او افزود: «آمریکا و اسرائیل جنگ می‌خواهند، اما موضع ما روشن است. از ماه‌ها پیش عملیات نظامی ما متوقف شده، اما اگر مقابله به ما تحمیل شود، تردید نخواهیم کرد.»

در همین زمینه، حسین الشیحانی، عضو دفتر سیاسی جنبش «الصادقون» ــ شاخه سیاسی «عصائب اهل الحق» ــ در گفت‌وگو با الاخبار گفت: «احتیاط در برابر رژیم صهیونیستی موضوع تازه‌ای نیست، بلکه سال‌هاست برقرار است، زیرا ما ماهیت این دشمن و شیوه‌های آن در هدف قرار دادن فرماندهان و چهره‌های امنیتی اثرگذار را می‌شناسیم.» او توضیح داد که این تدابیر احتیاطی «بر پایه ارزیابی مستمر وضعیت و بازبینی دائمی واقعیت امنیتی» اتخاذ می‌شود، اما «فرماندهان را از ایفای نقش ملی و شرعی خود بازنمی‌دارد».

مواضعی از حشد در دیالی و جرف‌الصخر هدف حملاتی قرار گرفت که به کشته و زخمی شدن شماری انجامید

الشیحانی افزود جنگ جاری «سقف تازه‌ای به این احتیاط‌ها نیفزوده است، زیرا ما اساساً با محیطی از تهدید دائمی سر و کار داریم»، و به وجود ترتیباتی برای جلوگیری از تلفات در میان فرماندهان و کادرها اشاره کرد. او همچنین تأکید کرد که «تصمیم صلح و جنگ را نمی‌توان به‌صورت فردی اتخاذ کرد، بلکه این تصمیمی جمعی است که فرماندهان رسمی، نیروهای سیاسی و مراجع دینی در آن مشارکت دارند. ما خواهان جنگ نیستیم، اما اگر عراقی‌ها خود را در برابر تکلیف شرعیِ دفاع از خود ببینند، آماده‌ایم.»

در صحنه میدانی نیز، پدافند هوایی دو پهپاد را در نزدیکی فرودگاه اربیل ــ که میزبان پایگاه‌های آمریکایی است ــ رهگیری کرد، در حالی که گروه‌های مسلح از هدف قرار دادن پایگاه «ویکتوریا» در فرودگاه بین‌المللی بغداد با یک دسته پهپاد خبر دادند. همچنین، مواضعی از «حشد» در دیالی و جرف‌الصخر هدف حملاتی قرار گرفت که به کشته و زخمی شدن شماری انجامید. هم‌زمان، فرماندهی عملیات مشترک عراق از سرنگونی چند پهپاد در بصره و ذی‌قار خبر داد. تا شامگاه نیز «مقاومت اسلامی در عراق» اعلام کرد که طی همان روز، ۲۸ عملیات با ده‌ها موشک و پهپاد علیه پایگاه‌های دشمن در عراق و منطقه انجام داده است.

در عرصه اقتصادی، پیامدهای جنگ به‌سرعت خود را نشان داده است. شرکت Gulf Keystone Petroleum اعلام کرد تولید در میدان نفتی شیخان در اقلیم کردستان را به‌طور موقت متوقف می‌کند. پیش از آن نیز شرکت‌های DNO، Dana Gas و HKN Energy اقدام‌های مشابهی را به‌صورت «احتیاطی» در پیش گرفته بودند. اقلیم کردستان روزانه حدود ۲۰۰ هزار بشکه نفت از طریق خط لوله جیهان ترکیه صادر می‌کند. هم‌زمان، بهای نفت برنت نیز تحت تأثیر نگرانی‌ها از اختلال در عرضه، به بیش از ۸۲ دلار در هر بشکه افزایش یافت.

در همین چارچوب، علی ذیاب، پژوهشگر مسائل امنیتی و سیاسی، در گفت‌وگو با الاخبار گفت: «عراق در آستانه یک لغزش خطرناک قرار دارد، زیرا جغرافیای آن این کشور را به صحنه تماس مستقیم میان واشنگتن و تهران تبدیل کرده است.» او معتقد است ادامه حملات متقابل، بغداد را با سه چالش روبه‌رو خواهد کرد: نخست، چالش امنیتی، با احتمال افزایش حملات علیه شخصیت‌های عراقی در روزهای آینده، به‌ویژه اگر حملات گروه‌ها به منافع آمریکا گسترش یابد. دوم، چالش اقتصادی، زیرا هرگونه اختلال در صادرات نفت از شمال یا جنوب، بر وضعیت مالی عمومی که اساساً به نفت وابسته است، فشار وارد خواهد کرد. و سوم، چالش سیاسی، با تشدید شکاف داخلی میان نیروهایی که خواهان دور نگه داشتن عراق از درگیری هستند و گروه‌هایی که معتقدند پیوستن به «محور مقاومت» اکنون به سرنوشتی ناگزیر بدل شده است.

ذیاب همچنین افزود: «واشنگتن ممکن است به حملات دقیق علیه شخصیت‌های مؤثر عراقی روی آورد، اگر به این جمع‌بندی برسد که گروه‌ها از خطوط قرمز عبور کرده‌اند»، و هشدار داد که چنین وضعیتی «سناریوی ترورهایی را که پیش‌تر شاهد آن بودیم، دوباره زنده خواهد کرد؛ اما این‌بار در بستری منطقه‌ای گسترده‌تر و به‌مراتب ملتهب‌تر.»