مردم سالاری/ « ذهنیت دیروز و امروز پوتین در جنگ اوکراین » عنوان سرمقاله روزنامه مردم سالاری به قلم علی ودایع است که می‌توانید آن را در ادامه بخوانید:
 
نزدیک به 18ماه از جنگ اوکراین می‌گذرد. «ولادیمیر پوتین» اگرچه از سال 2000 حاکم بلامنازع روسیه با فراز و فرودهای کوچک و بزرگ محسوب می‌شود؛ اما، رئیس‌جمهوری روسیه پس از جنگ اوکراین شخصیت متفاوتی یافته ‌است. پدرخوانده‌ای که برای دفاع از سرزمین مادری فرمان جنگ صادر کرد.
رئیس‌جمهوری روسیه هنگام صدور فرمان آتش در پاسخ به معماواره امنیت، درباره قدرت ارتش روسیه، میزان ناسیونالیسم اوکراینی و همبستگی‌های غرب زیر چتر ناتو دچار اشتباه شد. پوتین در محاسبه تبعات اعمال قدرت هژمونی روسیه در حوزه انرژی برای کوتاه مدت هم خطا کرد. جالب اینجاست که کرملین تصور می‌کرد بنابر پیوندهای سنتی روسیه و چین از دوران جنگ سرد، پکن همه‌جانبه پای مسکو می‌ایستد اما دیدیم که حداقل در ظاهر این اتفاق رخ نداد. از آن‌طرف، برخی دوستان روسیه در شورای همکاری خلیج فارس بنا به منافع از تقابل یا حتی همراهی با متحدین غربی برای محکومیت پوتین همراهی نکردند. ناگفته نماند که لیبرالیسم اروپایی هم توسط رئالیسم تحقیر شد. تحریم‌های غربی هم اگرچه توانسته وضعیت روبل را تاحدودی متزلزل کند اما در فرهنگ‌ سیاسی روسیه هزینه برای دفاع از سرزمین مادری از نان‌شب واجب‌تر است. شاید، در برخی مناطق مرفه‌نشین مسکو و سنت‌پترزبورگ ارزش‌های شورویایی کمرنگ شد‌ه ‌باشد اما در پیکره روسیه همچنان جنگ‌های میهنی مقدس شمرده می‌شود. تنها نقطه نگرانی پوتین می‌تواند عطش روس‌ها برای موفقیت بزرگ و اختلافات با وزیر دفاع روسیه باشد. معادله درست ذهن پوتین تا اینجای کار این است که تحریم‌ها برای تعیین نتیجه جنگ اوکراین کارآمدی سخت ندارد.
اهمیت ناموسی سرزمین مادری برای روسیه، نوع نگاه کرملین به جنگ اوکراین را غیرقابل انعطاف می‌کند اما طرف غربی در نهایت ناچار به نوعی انعطاف می‌شود. در این چارچوب، تقلای زلنسکی برای عضویت اوکراین در ناتو که در نهایت با پرخاشگری رئیس‌جمهوری اوکراین همراه شد پاسخ تحقیرآمیز غرب را دریافت کرد. ناگفته نماند که پشت ژست‌های راسخ برخی کشورهای اروپایی تمنا برای مصالحه با روسیه در وضعیت کنون وجود دارد. آمریکا هم فعلا دنبال انجماد سطح تنش اوکراین است اما همه چشم‌انتظار تعیین تکلیف جانشین «جو بایدن» در کاخ‌ سفید هستند.
پوتین می‌داند که غرب گاه و بی‌گاه به رئیس‌جمهوری زلنسکی مسکن می‌دهد تا جنگ ادامه پیدا می‌کند اما پنتاگون نمی‌خواهد تفنگداران آمریکایی وارد جنگ مستقیم با ارتش سرخ شود. اگرچه روسیه هم آسیب‌پذیر است اما در تبدیل جنگ‌نیابتی به جنگ مستقیم، دکترین هسته‌ای روسیه برای همه ترسناک می‌شود. «توماس شلینگ» می‌گوید؛ مبادله هسته‌ای چنان چشم انداز هراسناکی است که چانه‌زنی در سایه سلاح‌های هسته‌ای به «رقابتی در پذیرش ریسک» تبدیل می‌شود. مساله بنیادین برای غرب اینجاست که کرملین توانایی گسترش جنگ به دریای سیاه، دریای بالتیک، خاوردور و حتی قطب شمال را دارد و پوتین با این مساله مدام بازی می‌کند.

شاید مضحک به نظر برسد؛ نه برای غرب و نه برای شرق مهم نیست که چه‌کسی دست به چه‌کاری می‌زند، مهم این است که کدام طرف در کدام ژئوپلیتیک از چه تسلیحات و تکنولوژی نظامی‌ بهره می‌گیرد. وزن‌کشی معادلات روابط بین‌الملل در قرن 21 در حال انجام است. «استفان والت» استاد رئالیسم روابط بین‌الملل معتقد است که «نمی‌توانیم بطور کامل امکان استفاده روسیه از سلاح‌های هسته‌ای را منتفی بدانیم. اگر کار به جایی برسد که یک شکست فاجعه‌بار را متحمل شود، داستان شاید متفاوت شود. البته حد و مرزی را بر میزان فشاری که ما خواهان اعمال آن بر روسیه هستیم، تعیین می‌کند که چه اتفاقی رخ دهد ولی همه دنبال کنترل تنش هستند، بازهم نه به این دلیل که رهبران غربی بی‌اراده یا ترسو هستند بلکه به این دلیل که آنها خردمند و ملاحظه کارند. نباید فراموش کنیم که در تجربه تقابل آمریکا و شوروی در جنگ سرد هم طرفین تنها چنگ و دندان اتمی ‌برای هم نشان دادند.»
در این شرایط درهم پیچیده، هر دو طرف می‌دانند که بازی با منافع حیاتی به در بسته می‌خورد و پوتین در میان مدت دنبال گشودن این در است. کرملین می‌داند که کی‌یف دنبال پیچیدگی جنگ اوکراین است تا پای غرب به جنگ مستقیم با ارتش سرخ کشیده شود، پس در پالس‌های غیررسمی‌ تلاش می‌کند به طرف مقابل بقبولاند که مسکو خواهان صلح با نسخه «هنری کیسینجر» وزیرخارجه سابق آمریکا است. پوتین نیاز فوری دارد تا پیش از انتخابات روسیه وضعیت را به نفع کرملین کنترل کند.  شاید بتوانیم بگوییم که آمریکا تا اینجای کار به طراحی معماواره امنیت دست یافته و فعلا در حال افزایش برداشت از جنگ اوکراین است تا انتخابات الکترال 2024 برگزار شود.